Hãy thử chạm tay lên mặt nào.
Thử đi
Bạn thấy thế nào?
Mềm? Hay ẩm ướt?
Phải bạn không? Liệu đó có phải bạn?
Uhm, không đúng lắm.
Bạn đang cảm thấy hàng nghìn vi sinh vật
sống trên mặt và các ngón tay.
Bạn đang cảm nhận một số loài nấm
rơi xuống từ ống dẫn khí ngày hôm nay.
Chúng gây dị ứng
và có mùi nấm mốc.
Bạn đang cảm thấy một vài trong 100 tỉ tế bào vi khuẩn
sống trên da chúng ta.
Chúng thưởng thức dầu nhờn trên da chúng ta và tái tạo,
tạo ra mùi cơ thể.
Bạn thậm chí còn chạm cả vào vi khuẩn phân
bắn lên bạn khi bạn dội nhà vệ sinh,
hoặc những vi khuẩn sống trong đường ống dẫn nước
và bắn lên bạn khi bạn tắm.
Xin lỗi nhé.
(Cười)
Có khi bạn đang đập tay với một đám vi khuẩn
của hai loài nhỏ bé khác đang sống trên mặt chúng ta,
trên mặt của tất cả chúng ta.
Chúng dành cả đêm trườn trên mặt
và quan hệ tình dục trên sống mũi của bạn.
(Cười)
Rất nhiều con đang phóng uế trên lỗ chân lông của bạn.
(Cười)
Hãy nhìn vào ngón tay của bạn.
Bạn thấy thế nào? Khó chịu?
Thực sự cần xà phòng hay chất tẩy?
Ngay bây giờ bạn sẽ thấy điều đó.
nhưng trong tương lai bạn sẽ không còn thấy điều đó.
Trong 100 năm qua,
chúng ta đã có một mối quan hệ thù địch
với cuộc sống vi sinh ngay cạnh ta.
Nếu tôi nói rằng nhà bạn có một con côn trùng
hay bồn rửa có vi khuẩn,
sẽ có ngay một giải pháp quen thuộc,
một sản phẩm để loại trừ, tiêu diệt,
và cả tẩy uế.
Chúng ta đang nỗ lực loại bỏ phần lớn vi khuẩn trong cuộc sống .
Nhưng làm như vậy, chúng ta đang bỏ qua một nguồn công nghệ tốt nhất
trên hành tinh này.
100 năm qua đã cho thấy các giải pháp của con người với vi khuẩn,
nhưng 100 năm tới, chính vi khuẩn sẽ giải quyết các vấn đề của con người.
Tôi là một nhà khoa học, cùng với các cộng sự
ở Đại học North Carolina State và Đại học Colorado
cùng khám phá cuộc sống vi sinh quanh ta,
tồn tại trong cả không gian thân mật lẫn buồn chán của chúng ta.
có thể ở dưới ghế, trong sân sau,
hay trong rốn của chúng ta.
Tôi làm việc này vì hóa ra chúng ta mới chỉ biết rất ít
về cuộc sống vi sinh quanh ta.
Vài năm trước, không nhà khoa học nào có thể nói về
Những loại côn trùng hay vi sinh vật nào trong nhà bạn
ngôi nhà mà bạn biết rõ hơn bất kì nơi nào khác.
Và tôi cùng một vài đội khác
được trang bị tăm bông và nhíp
cùng các công nghệ di truyền hiện đại
để khám phá cuộc sống vi sinh ngay cạnh chúng ta.
Theo đó, chúng tôi đã tìm thấy hơn 600 loài côn trùng
sống trong các hộ cư dân Mỹ,
tất cả từ những loài nhện và gián
đến những loài nhỏ bé bám trên lông.
Và chúng tôi cũng tìm thấy hơn 100.000 loại vi khuẩn và nấm
sống trong các đám bụi,
hàng nghìn loài khác sống trong quần áo và cả bồn tắm.
Đi sâu hơn nữa,
chúng tôi nhìn vào các vi sinh vật
sống trong cơ thể của các loài côn trùng trong nhà.
Trong mỗi con côn trùng, ví dụ như ong bắp cày,
Chúng tôi thấy cả một thế giới vi sinh hiện ra dưới đĩa kính petri,
một thế giới với hàng trăm loài sống động.
Hãy cùng chiêm ngưỡng vũ trụ sinh học!
Rất nhiều loài bạn đang nhìn thấy
vẫn chưa có tên.
Phần lớn cuộc sống quanh ta vẫn chưa được khám phá.
Tôi vẫn nhớ lần đầu tiên phát hiện ra và được đặt tên cho một loài mới.
Đó là một loại nấm sống trong tổ của một con ong mật.
Nó có màu trắng và mềm,
Tôi đặt tên nó là "mucor nidicola,"
trong tiếng La-tinh có nghĩa là "sống trong tổ của loài khác."
Đây là bức tranh về nó lớn lên trên một con khủng long,
vì tất cả chúng ta đều nghĩ rằng khủng long rất ngầu.
Vào lúc đó, tôi đang theo học sau đại học,
và tôi rất phấn khích khi tìm ra được một dạng sống mới.
Tôi gọi cho bố và nói,
"Bố, con vừa tìm ra một loài vi sinh vật mới đấy."
Bố tôi bật cười và nói,
"Giỏi đấy. Hi vọng con cũng tìm ra cách xử lí nó."
(Cười)
"Xử lí nó."
Bây giờ, bố đã trở thành fan hâm mộ tuyệt nhất của tôi.
Trong khoảnh khắc vỡ vụn đó, khi bố tôi muốn phá hủy dạng sống nhỏ bé ấy
Tôi nhận ra mình đã thất bại, cả trong vai trò
là con gái của bố lẫn một nhà khoa học.
Trong những năm vất vả ở phòng thí nghiệm và ở những khoảng sân sau,
điều tra và phân loại cuộc sống vi sinh quanh ta,
Tôi chưa từng làm rõ sứ mệnh của mình với bố.
Tôi không nhắm tới việc tìm ra công nghệ
để tiêu diệt cuộc sống vi sinh quanh con người.
Mục đích của tôi là tìm ra công nghệ mới từ cuộc sống đó để cứu giúp con người.
Sự sống đa dạng trong nhà chúng ta còn nhiều hơn cả danh sách 100.000 loài.
Đó chính là 100.000 giải pháp mới cho những vấn đề của con người.
Tôi biết sẽ rất khó để tin rằng những thứ nhỏ bé như vậy
chỉ là sinh vật đơn bào
lại có tác động mạnh mẽ,
nhưng chúng có thể.
Những sinh vật này chính là những nhà luyện kim siêu nhỏ,
có khả năng biến đổi môi trường
với một kho gồm những công cụ hóa học.
Có nghĩa là chúng có thể sống ở bất cứ nơi nào trên hành tinh,
và có thể ăn bất cứ thứ gì xung quanh.
Có nghĩa là chúng có thể ăn mọi thứ từ chất thải độc hại đến nhựa,
và chúng còn có thể sản xuất phế phẩm như dầu và năng lượng pin
và thậm chí cả những miếng vàng nhỏ.
Chúng có thể biến đổi những thứ không thể ăn được trở nên giàu dinh dưỡng.
Chúng có thể biến đường thành cồn.
Chúng tạo mùi sô-cô-la,
và giúp đất phát triển.
Tôi ở đây để nói rằng
100 năm tới những sinh vật nhỏ bé này sẽ
giải quyết nhiều vấn đề hơn.
Và chúng ta có rất nhiều vấn đề để lựa chọn.
Những thứ đáng chán như: quần áo có mùi hôi hay đồ ăn vô vị.
Hay đặc biệt hơn:
bệnh tật, ô nhiễm, chiến tranh.
Và đây chính là sứ mệnh của tôi:
không chỉ là phân loại cuộc sống vi sinh vật quanh ta.
mà là tìm ra cách thức nó có thể giúp chúng ta.
Đây chính là một ví dụ.
Chúng tôi bắt đầu với một con bọ,
một loài ong sống trong rất nhiều căn nhà.
Trong con ong đó, chúng tôi lấy ra một loài sinh vật ít biết
với khả năng đặc biệt:
nó có thể tạo ra bia.
Đây là đặc điểm mà chỉ số ít loài có được trên hành tinh này.
Thực tế, những loại bia sản xuất thương mại bạn đã sử dụng
phần lớn đến từ một trong số ba loài vi sinh vật.
Tuy nhiên với loài của chúng tôi, nó có thể tạo ra bia có vị mật ong,
nó cũng có thể tạo ra bia có vị chua gây mê hoặc.
Thật ra, loài vi sinh vật này sống trong bụng của một con ong,
có thể tạo ra loại bia chua có giá trị
tốt hơn bất cứ loài nào khác trên hành tinh này.
Hiện có bốn loài có thể sản xuất bia thương mại.
Nơi mà bạn đã từng thấy một con sâu bọ gây hại,
Hãy nghĩ đến việc thưởng thức loại bia tương lai mà bạn thích.
Ví dụ thứ hai,
Tôi cùng các nhà nghiên cứu đào xới đất ở sân sau.
Ở đó, chúng tôi phát hiện loài vi sinh vật có thể tạo ra những kháng sinh mới
những kháng sinh có thể diệt loại siêu vi trùng tệ nhất.
Đây thật là một điều hoàn hảo,
nhưng bí mật nằm ở đây:
Trong 60 năm qua,
phần lớn các loại kháng sinh trên thị trường
đều đến từ loại vi khuẩn đất.
Hằng ngày, bạn và tôi và tất cả mọi người trong căn phòng này
và trên toàn hành tinh này,
được cứu bởi loại vi khuẩn đất sản xuất ra phần lớn các loại kháng sinh.
Nơi bạn đã từng thấy bẩn,
hãy nghĩ đến dược phẩm.
Có lẽ ví dụ ưa thích của tôi đến từ những đồng nghiệp
đang nghiên cứu một loại vi sinh vật trên lớp váng mặt hồ,
có tên rất thảm thương theo một loại phân bò mà nó được tìm thấy lần đầu.
Nó khá tầm thường và không đáng để đem ra thảo luận,
đến khi các nhà nghiên cứu phát hiện nếu bạn bón cho chuột ăn,
nó giúp phòng ngừa hội chứng PTSD.
Nó chống lại nỗi sợ.
Nơi bạn từng nhìn thấy lớp váng mặt hồ, hãy nghĩ đến hi vọng.
Còn rất nhiều ví dụ về vi khuẩn
mà hôm nay tôi không có thời gian để chia sẻ
Tôi đã cho bạn thấy giải pháp chỉ đến từ ba loài sinh vật,
nhưng hãy hình dung những gì mà 100.000 loài khác trong đám bụi
có thể làm được.
Trong tương lai, chúng có thể khiến bạn quyến rũ hơn
hay thông minh hơn nữa.
hay có thể sống lâu hơn.
Vậy các bạn hãy nhìn lại ngón tay một lần nữa.
Nghĩ đến tất cả các loài vi sinh vật
vẫn chưa được biết đến.
Hãy nghĩ đến tương lai mà chúng có thể mang lại
hay tạo nên
hay những tính mạng chúng có thể cứu chữa.
Lúc này bạn thấy ngón tay thế nào?
một chút quyền lực đúng chứ?
Chính là bạn đang cảm nhận được tương lai.
Cảm ơn.
(Vỗ tay)