ครั้งผมอายุ 14 ปี
ผมแอบย่องเข้าไปในตึกลานโบว์ลิง
เพื่อขโมยเงินในตู้เกมหยอดเหรียญ (เกมอาเขต)
และระหว่างที่กำลังจะออกจากตึกนั้นเอง
รปภ.คนหนึ่งก็เข้ามาคว้าแขนผมไว้ ผมจึงวิ่งหนี
ผมวิ่งโร่ไปตามถนน และกระโจนขึ้นไปบนยอดขอบรั้ว
แต่เมื่อผมขึ้นมาถึงขอบรั้วได้แล้ว
เหรียญ 25 เซนต์ถึง 3,000 เหรียญ อันหนักอึ้งในกระเป๋าผม
ก็ฉุดรั้งผมให้ร่วงกลับลงสู่พื้นดิน
พอผมตั้งสติได้ รปภ.คนนั้นก็มายืน ค้ำศีรษะผมเรียบร้อยแล้วพูดว่า
"คราวหน้าถ้าเด็กเมื่อวานซืนอย่างแก คิดจะขโมยของ ก็ขโมยเท่าที่เอาไปได้"
(เสียงหัวเราะ)
ผมถูกส่งตัวไปยังสถานพินิจ
และเมื่อผมถูกปล่อยตัว ให้อยู่ในความปกครองของแม่
คำแรกที่ลุงพูดกับผมคือ "แกไปทำยังไงถึงโดนจับได้ล่ะ"
ผมตอบว่า "โธ่ ก็กระเป๋ามันหนักนี่ลุง"
ลุงบอกว่า "แกก็ไม่เห็นต้องขนมาหมดตู้เลยนี่"
ผมตอบว่า "แหม ก็มันเล็กนี่นา จะให้ผมทำอย่างไรได้"
สิบนาทีต่อมา ลุงพาผมไปงัดตู้เกมอีกร้านหนึ่ง
เราจำเป็นต้องมีค่าน้ำมันกลับบ้าน
นี่แหละคือชีวิตของผม
ผมเติบโตในโอ๊คแลนด์ รัฐแคลิฟอร์เนีย
พร้อมหน้าพร้อมตาด้วยแม่ และสมาชิกครอบครัวใหญ่
ที่เสพติดผลึกโคเคน (crack cocaine)
สภาพแวดล้อมของผมคือ การใช้ชีวิตร่วมกับครอบครัว เพื่อน ๆ
และศูนย์พักพิงของคนเร่ร่อน
บ่อยครั้ง ที่ได้อาหารมื้อหลักจากการ เข้าแถวรอรับอาหารยังชีพในโรงทาน
ลูกพี่เคยบอกผมว่า
"เงินเท่านั้นที่ครองโลก
และทุกอย่างในโลกใบนี้
และตามเส้นทางสายนี้ เงินก็คือพระเจ้า
และหากว่านายตามกลิ่นเงินนั่นไป
มันจะพานายไปหาคนพาลหรือบัณฑิตก็ได้"
ต่อมาไม่นานนัก ผมก็ก่อคดีครั้งแรกในชีวิต
เป็นครั้งแรกที่มีคนบอกว่าผมมีแววแจ้งเกิด
และรู้สึกว่ามีคนเชื่อมั่นในตัวผม
ไม่เคยมีใครบอกว่าผมสามารถเป็นทนายความ
เป็นแพทย์หรือวิศวกรเลยสักคน
ผมจะทำเช่นนั้นได้อย่างไร ผมอ่านเขียนไม่ออก สะกดไม่เป็น
ผมไร้การศึกษา
ผมจึงได้แต่คิดว่าอาชญากรรมคือเส้นทางของผม
แต่แล้ววันหนึ่ง
ผมได้คุยกับใครคนหนึ่ง
เขาบอกผมถึงโอกาสของการปล้นที่เราน่าจะทำได้
แล้วเราก็ปล้นได้สำเร็จ
ความจริงก็คือผมเติบโตมา
ในประเทศที่มีความแข็งแกร่งทางการเงินสูงสุด
"สหรัฐอเมริกา"
ทว่าผมกลับต้องมองแม่ต่อแถวที่ธนาคารเลือด
แล้วนำเงิน 40 ดอลลาร์ที่ได้จากการขายเลือด มาจุนเจือลูก ๆ
ทุกวันนี้บนแขนของเธอยังคงมีรอยเข็ม หลงเหลือให้เห็นอยู่เลย
ผมจึงไม่เคยสนใจสังคมที่ผมอยู่
เพราะพวกเขาไม่เคยแยแสชีวิตผม
ทุกคนต่างช่วงชิงเพื่อให้ได้มาซึ่ง สิ่งที่ตัวเองต้องการ
พวกค้ายา โจร ธนาคารเลือด
ทุกคนฉกฉวยเงินเปื้อนเลือดกันหมด
ส่วนตัวผมก็หาได้ในทุกวิถีทางที่จำเป็น
ผมเองก็หาเงินด้วยวิธีนั้นครับ
ความรู้เรื่องทางการเงินครองโลกได้จริง ๆ
และผมก็เคยเป็นทาสมันในวัยเด็ก
ติดตามพวกคนพาล
เมื่อผมมีอายุ 17 ปี ผมถูกจับกุมข้อหาชิงทรัพย์และฆาตกรรม
ต่อมา ผมก็ได้เรียนรู้ว่าเงิน มีอิทธิพลในคุกยิ่งกว่าข้างถนนเสียอีก
ผมจึงอยากเข้าร่วมวงการนี้
วันหนึ่ง ผมรีบไปคว้าหน้าข่าวกีฬา ของหนังสือพิมพ์
เพื่อให้เพื่อนร่วมห้องขังอ่านให้ผมฟัง
บังเอิญว่า ผมเผลอหยิบหน้าธุรกิจมา
ชายแก่คนนี้จึงพูดว่า "อ้าว เจ้าหนุ่ม นายเลือก 'หุ้น' มาเรอะ"
ผมถาม "มันคืออะไรเหรอครับ"
เขาบอกว่า "มันเป็นสถานที่ ที่พวกคนผิวขาวซุกเงินไว้ไงล่ะ"
(เสียงหัวเราะ)
นี่เป็นครั้งแรก ที่ผมเห็นแสงสว่างรำไรของความหวัง
มองเห็นอนาคต
เขาอธิบายให้ผมฟังย่อ ๆ ว่าหุ้นคืออะไร
แต่ก็เป็นเพียงเศษเสี้ยว
ผมจะทำได้อย่างไรกัน
ผมอ่าน เขียน หรือสะกดไม่เป็นเลย
ทักษะที่ผมพัฒนาขึ้น เพื่อปกปิดความไร้การศึกษาของผม
ใช้การไม่ได้อีกต่อไปในสภาพเช่นนี้
ผมติดอยู่ในกับดัก เป็นเหยื่อในหมู่นักล่า
ต่อสู้เพื่ออิสรภาพที่ไม่เคยมี
ผมพ่ายแพ้ อ่อนล้า
และอับจนหนทาง
ดังนั้น ตอนผมมีอายุ 20 ปี
ผมก็ได้กระทำสิ่งที่ยากที่สุดในชีวิต
ผมหยิบหนังสือมาเล่มหนึ่ง
และมันเป็นช่วงเวลาที่ทรมานใจที่สุด
ในการพยายามเรียนรู้วิธีการอ่าน
การตัดขาดจากครอบครัว
จากบรรดาเพื่อนซี้
มันสาหัสเอาการเลยล่ะครับ
เป็นการกัดฟันสู้เลยทีเดียว
แต่ผมหารู้ไม่ว่า
ผมกำลังได้รับของขวัญอันยิ่งใหญ่ที่สุด เท่าที่ผมเคยฝันใฝ่
คุณค่าในตัวเอง
ความรู้ ความมีวินัย
ผมตื่นตาตื่นใจกับการอ่านมาก เสียจนผมอ่านทุกอย่างที่ขวางหน้า
ห่อลูกอม โลโกเสื้อผ้า ป้ายตามถนนหนทาง ทุกอย่างเลย
ผมอ่านไปหมดทุกอย่าง
(เสียงปรบมือ)
อ่านแทบทุกอย่างเลยครับ
ผมตื่นเต้นมากที่ได้รู้วิธีการอ่าน และการสะกดคำ
เมื่อเพื่อนซี้ผมมาเยี่ยมแล้วถาม "นั่นกินอะไรอยู่น่ะ"
"ล ลิง - สระอู - ก ไก่ - อ อ่าง - สระโอะ - ม ม้า = ลูกอม"
(เสียงหัวเราะ)
"ขอกินมั่งสิ" ผมตอบว่า "สระไอ - ม ม้า - ไม้เอก = ไม่"
(เสียงหัวเราะ)
มันสุดยอดเลยครับ
ผมได้อ่านออกเป็นครั้งแรกในชีวิตของผมจริง ๆ
สิ่งที่ผมรู้สึกมันช่างน่าอัศจรรย์ใจ
และเมื่อผมมีอายุได้ 22
ผมก็รู้สึกมั่นใจในตัวเอง
ผมนึกถึงสิ่งที่ พ่อใหญ่ เคยบอกไว้
ผมจึงหยิบหนังสือพิมพ์หน้าธุรกิจมาอ่าน
ผมอยากจะดูหน้าคนผิวขาวกระเป๋าหนักหน่อย
(เสียงหัวเราะ)
ผมจึงมองหาแบบผ่าน ๆ ครับ
เมื่อผมมีความก้าวหน้าในอาชีพการงาน
ในการสอนผู้อื่นให้บริหารเงินและลงทุนเป็น
ผมก็ได้เรียนรู้ว่าผมต้องรับผิดชอบใน การกระทำของตัวเอง
จริงอยู่ ที่ผมเติบโตขึ้น ในสภาพสังคมที่ซับซ้อนเป็นอย่างยิ่ง
แต่ผมกลับเลือกที่จะก่ออาชญากรรม
ผมต้องยอมรับความผิดที่ตัวเองก่อขึ้น
ผมต้องรับผิดชอบในสิ่งนั้น และผมก็ได้กระทำแล้ว
ผมได้สร้างหลักสูตรที่จะสามารถสอนผู้ต้องขัง
ให้รู้เทคนิคการบริหารเงิน ผ่านการจ้างงานในคุกขึ้นมา
การจัดการวิถีชีวิตอย่างเหมาะสม จะเป็นการมอบเครื่องมือในการผ่องถ่าย
ที่เราสามารถใช้ในการจัดการเงิน เมื่อพวกเราหวนคืนสู่สังคม
เฉกเช่นคนทั่วไปที่ไม่ได้ก่ออาชญากรรม
และแล้วผมก็พบว่า
จากรายงานของมาร์เก็ตวอทช์ (MarketWatch)
ประชากรชาวอเมริกันกว่าร้อยละ 60
มีเงินออมต่ำกว่า 1,000 เหรียญสหรัฐ
กีฬาได้เป็นตัวบ่งบอกให้เห็นว่า บรรดาผู้เล่นใน NBA และ NFL
กว่าร้อยละ 60 นั้นหมดเนื้อหมดตัว
ร้อยละ 40 ของปัญหาชีวิตสมรส เป็นผลมาจากปัญหาทางการเงิน
นี่มันอะไรกันเนี่ย
(เสียงหัวเราะ)
นี่คุณตั้งใจจะบอกผมว่า คนเราทำงานมาทั้งชีวิต
มีกำลังที่จะซื้อรถ ซื้อบ้าน เสื้อผ้า และข้าวของอื่น ๆ
แต่กลับมีชีวิตแบบเดือนชนเดือนเนี่ยนะ
สมาชิกในสังคมจะมาช่วยเหลือผู้ต้องขัง
ให้คืนสู่สังคมได้อย่างไร
ในเมื่อพวกเขายังช่วยตัวเองไม่ได้เลย
พวกเราเสร็จแน่
(เสียงหัวเราะ)
ผมต้องการแผนที่ดีกว่านั้น
แผนนี้ดูจะใช้การไม่ได้ดีนัก
ฉะนั้น...
ผมจึงคิดว่า
ผมจึงมีหน้าที่ต้องพบพวกเขาและเข้าช่วยเหลือ
ด้วยหนทางนี้
และมันบ้าสิ้นดี เพราะในตอนนี้ ผมกลับห่วงใยชุมชนผมเสียอย่างนั้น
ว้าว ลองคิดดูสิครับ ผมเนี่ยนะจะเป็นห่วงชุมชนตัวเอง
การขาดความรู้ด้านการเงิน ถือเป็นโรคอย่างหนึ่ง
ที่ทำให้คนส่วนน้อยและชนชั้นรองลงมา ในสังคมเราเป็นอัมพาต
มาหลายชั่วอายุคน
พวกเราควรจะโมโหในเรื่องนี้
ลองถามตัวคุณเองดูนะครับ
ในประเทศที่ขับเคลื่อนด้วย ความมั่งคั่งทางการเงินเฉกเช่นสหรัฐฯ
แต่ประชากรครึ่งประเทศ กลับขาดความรู้ด้านการเงินไปได้อย่างไร
การเข้าถึงความยุติธรรม สถานะทางสังคม
สภาพความเป็นอยู่ การขนส่งและอาหาร
ทั้งหมดทั้งมวลนั้นขึ้นอยู่กับเงิน ที่คนส่วนมากไม่อาจจัดหามาได้
บ้าไปแล้ว!
มันคือโรคระบาด
และเป็นภัยใหญ่หลวงยิ่งกว่า ต่อความปลอดภัยสาธารณะเหนือสิ่งอื่นใด
ตามรายงานของกรมราชทัณฑ์แคลิฟอร์เนีย
ผู้ต้องขังจำนวนมากกว่า 70%
ได้ก่อเหตุหรือถูกฟ้องร้องโดยเป็น ความผิดที่มีเรื่องเงินเข้ามาเกี่ยวข้อง
ชิงทรัพย์ ลักทรัพย์ในเคหสถาน ฉ้อโกง ลักทรัพย์ กรรโชกทรัพย์...
และรายการอีกเป็นหางว่าว
คิดดูสิครับ
ผู้ต้องขังธรรมดา ๆ คนหนึ่ง
ที่เข้ามาในระบบเรือนจำแคลิฟอร์เนีย
โดยปราศจากความรู้ทางการเงิน
ได้ค่าแรง 30 เซนต์ต่อชั่วโมง
กว่า 800 ดอลลาร์ต่อปี
โดยไม่มีการใช้จ่ายและการออมเงิน
ในการพ้นโทษก่อนกำหนด เขาจะได้รับเงิน 200 ดอลลาร์ที่ประตูขาออกและได้รับคำบอกกล่าวว่า
"เฮ้ย โชคดีนะ อยู่ให้ห่างจากอบายมุขล่ะ แล้วอย่ากลับมาที่คุกอีก"
โดยไร้ซึ่งการเตรียมตัวอย่างรอบคอบ หรือการวางแผนการเงินระยะยาว
แล้วอย่างนี้เขาจะทำอะไร
ในร่างอายุ 60 ปีล่ะ
ได้งานดี ๆ ทำ
หรือวกกลับไปมีพฤติกรรมอันอุกอาจ ที่จะนำเขาไปสู่คุกเป็นอันดับแรกล่ะ
คุณผู้เสียภาษีทั้งหลาย เลือกดูสิครับ
อาจเป็นได้ว่า การศึกษา ได้เลือกไว้ให้เขาเรียบร้อยแล้ว
ถ้าเช่นนั้น เราจะรักษาโรคนี้อย่างไรดี
ผมได้ร่วมก่อตั้งโครงการหนึ่งขึ้น
มีชื่อว่า "Financial Empowerment Emotional Literacy"
เรียกสั้น ๆ กันว่า "FEEL"
เป็นโครงการที่จะสอนคุณว่า จะแยกแยะการตัดสินใจด้วยอารมณ์
ออกจากการตัดสินใจทางการเงินได้อย่างไร
และสี่กฎเหนือกาลเวลา ที่มีผลต่อการเงินส่วนบุคคลก็คือ
วิธีที่เหมาะสมในการอดออม
ควบคุมค่าครองชีพ
กู้ยืมเงินอย่างมีประสิทธิผล
และสร้างความหลากหลายให้การเงินของคุณ ด้วยการยอมให้เงินทำงานให้คุณบ้าง
แทนการที่คุณจะทำงานเพื่อให้ได้เงิน
ผู้ต้องขังจำเป็นต้องมีทักษะชีวิตเหล่านี้ ก่อนที่เราจะกลับคืนสู่สังคมครับ
เราไม่อาจได้รับการฟื้นฟูอย่างเต็มรูปแบบ โดยปราศจากทักษะชีวิตเหล่านี้
ความคิดนี้ที่ว่ามีแต่พวกมืออาชีพเท่านั้น ที่จะลงทุนและจัดการเงินได้
เป็นเรื่องที่น่าแค่นหัวเราะจริง ๆ
รวมทั้งใครหน้าไหนก็ตามที่บอกคุณ นั่นแหละ "โกหก"
(เสียงปรบมือ)
"มืออาชีพ" คือ
คนที่รู้ความชำนาญของตัวเองดียิ่งกว่าใคร
และไม่มีผู้ใดรู้ว่าคุณจำเป็นต้องมีเงินเท่าไร มีมากเท่าไร หรือต้องการเท่าไรยิ่งไปกว่าคุณ
ซึ่งก็หมายความว่าคุณคือ "มืออาชีพ" แล้ว
ความรู้เรื่องทางการเงินไม่ใช่ทักษะหรอกครับ ท่านผู้มีเกียรติที่เคารพ
แต่เป็นไลฟสไตล์ต่างหาก
เสถียรภาพทางการเงินเป็นผลพลอยได้ ของไลฟ์สไตล์ที่เหมาะสม
ผู้ต้องขังที่มีความมั่นคงทางการเงิน สามารถกลายเป็นพลเมืองผู้เสียภาษีได้
และพลเมืองผู้เสียภาษีที่มีความมั่นคง ทางการเงินสามารถคงสภาพต่อไปได้
สิ่งนี้เอื้อให้เราสร้างสะพาน ระหว่างผู้คนที่เรามีอิทธิพล
ทั้งครอบครัว มิตรสหาย และคนรุ่นใหม่
ที่ยังคงหลงเชื่อว่า อาชญากรรมกับเงินนั้นเกี่ยวพันกัน
ฉะนั้น เราจงวางความกลัวและความวิตก
ของคำศัพท์การเงินทั้งมวล
และเรื่องไร้สาระอื่น ๆ ที่คุณเคยได้ยินมา
แล้วมาเข้าถึงธาตุแท้ของ สิ่งที่กำลังทำให้สังคมเราพิกลพิการ
ด้วยการรับผิดชอบของคุณ ให้เป็นผู้จัดการที่มีชีวิตที่ดีขึ้น
และมาร่วมกันสร้างหลักสูตร ที่เรียบง่ายและใช้งานถนัด
ที่เข้าถึงแก่นแท้ แก่นแท้...
ของ "การเสริมความแข็งแกร่งทางการเงิน และความรู้ทางอารมณ์" ว่าแท้จริงคืออะไร
ทีนี้ หากว่าคุณกำลังนั่งอยู่นี่ในหมู่ผู้ชม แล้วบอกว่า
"โอ ยอดเลย แต่นั่นไม่ใช่ฉัน ฉันไม่ซื้อหรอกน่า"
เช่นนั้นก็มาเรียนกับผมสิครับ
(เสียงหัวเราะ)
ผมจะได้แสดงให้เห็นว่า คุณจะเสียเงิน แค่ไหนเวลาที่อารมณ์คุณเป็นใหญ่
(เสียงปรบมือ)
ขอบคุณมาก ขอบคุณครับ
(เสียงปรบมือ)