Bir çocukken
öyle güçlü bir şey deneyimledim ki
hayatım boyunca onu aradım
ve bütün yanlış yerlerde.
Deneyimlediğim şey sanal gerçeklik değildi.
Müzikti.
İşte hikâye burada başlıyor.
Bu benim,
Beatles'ın "Beyaz Albüm"ünü dinliyorum.
Yüzümdeki ifade
o zamandan beri aradığım şey.
Müzik doğrudan duygusal damardan
kan akışınıza ve oradan da
direkt kalbinize gider.
Her deneyimi derinleştirir.
Arkadaşlar?
(Müzik)
Bu inanılmaz McKenzie Stubbert
ve Joshua Roman.
Müzik --
(Alkış)
Evet.
Müzik her şeyin daha fazla duygusal rezonansının olmasını sağlar.
Bu konuşmada neler yaptığına bakalım.
Doğru zamanda doğru müzik bizimle
hücresel seviyede kaynaşır.
O yazdan
o kızla ilgili
bir şarkı duyduğumda,
anında tekrar oraya dönerim.
Merhaba, Stacey.
Ancak hikâyenin biraz hırs yaptığım bir bölümü var.
Eğer müziğin üzerine biraz katman eklersem,
duyguları daha da güçlü yapabilirim diye düşündüm.
Böylece müzik videolarını yönetmeye giriştim.
İşte bu şekilde oldular.
Bu erkek kardeşim Jeff.
Bundan dolayı pardon Jeff.
(Gülüşmeler)
İşte ben, eşit olalım diye.
İnanılmaz hareketler.
Dansçı olmalıydım.
(Gülüşmeler)
Bu deneyler büyüdü
ve zamanla daha çok buna benzemeye başladı.
Ancak ikisinde de şişedeki şimşeği yakalamak için
aynı şeyi arıyorum.
Sadece öyle değil.
Müziğin üzerine hareketli resimler eklemek öyküsel bir boyut eklese de,
benim için hiçbir zaman sadece saf müziğin
tek başına verdiği güce eşit olmadı.
Hayatınızı ve profesyonel kariyerinizi müzik videosu yönetmeni olmaya
adadıysanız bunu fark etmek pek de harika bir şey değil.
Kendime sorup durdum, yanlış bir yol mu seçtim?
Bu yüzden şöyle düşünmeye başladım:
Eğer sizi, dinleyiciyi daha fazla işin içine katabilirsem,
daha fazla şeyler hissetmenizi de sağlayabilirim.
Böylece Aaron Koblin ve ben sizi çalışmanın içine daha fazla katabilecek
yeni teknolojileri değerlendirmeye başladık,
"Yaban Şehri"ndeki çocukluk eviniz,
"Johnny Cash Projesi"ndeki el çizimi portreleriniz
ve "3 Siyah Rüyası"ndaki
interaktif rüyalarınız.
Ekranının ötesine geçerek
insanların kalpleri ve hayal güçleri ile
daha derinden bağ kurmaya çalışıyorduk.
Ama pek yeterli değildi.
Hâlâ benim için saf müziğin saf deneysel gücü yoktu.
Sadece bir bilim kurguda okuduğum
yeni bir teknolojiyi araştırmaya başladım.
Yıllarca araştırdıktan sonra bir prototip buldum.
USC'de Mark Bolas'ın laboratuvarında Nonny de la Peña'nın bir projesiydi.
Bunu denediğimde bulduğumu biliyordum.
Şimşeği tadabilirdim.
Adı sanal gerçeklikti.
Bu onunla karşılaştığım ben sene öncesiydi.
Şimdi böyle görünüyor.
Hemen bu yeni araçla bir şeyler yapmaya başladım
ve bu süreçte bir şey fark ettik:
Sanal gerçeklik, araç tarihinde inanılmaz
önemli bir rol oynayacak.
Aslında bu sonuncusu olacak.
Ciddiyim, çünkü aslında bir deneyimin yazarın ifadesinin
içselleştirilmesinden ilk elden yaşanmasına
sıçrayış yapması
için ilk araç.
Kafanız karışmış gibi. Açıklayacağım. Endişelenmeyin.
(Gülüşmeler)
Eğer araçların başlangıcına
en iyi tahminleri yaparak gidersek,
iyi bir hikâye ile ateşle başlar.
Klan liderimiz o gün bize
tundrada tüylü mamutu nasıl avladığını anlatıyordu.
Sözlerini duyup
kendi iç gerçekliğimize dönüştürürüz.
Hikâyenin
mağara resimleri versiyonuna, mamut avı kitabına,
oyuna, radyo yayınına,
televizyon şovuna
veya filme
baktığımızda
aynı şey olur.
Bütün bu araçlar "inançsızlığın askıya alınması" denen şeyi gerektirir,
çünkü hikâyenin gerçekliği ile hikâyeyi
gerçeğe aktarma bilincimiz arasında
tercüme boşluğu var.
Çevremizdeki dünyayı deneyimlerken hissettiğimiz
gerçeklik duygusu olarak "bilinç" kelimesini kullanıyorum.
Sanal gerçeklik o boşluğu kapatır.
Şimdi klan lideriyle tundrada avlanıyorsunuz.
Ya da siz klan liderisiniz.
Ya da belki de tüylü mamut.
(Gülüşmeler)
İşte sanal gerçeklikle ilgili özel olan şey bu.
Diğer araçlarda
bilinciniz aracı yorumlar.
Sanal gerçeklikte bilinciniz araçtır.
Yani sanal gerçekliğin potansiyeli devasadır.
Ama şimdi neredeyiz?
Sanatın şimdiki durumu nedir?
İşte
biz buradayız.
Sinemanın ilk senesine eşitiz.
Bu bir söylentiye göre trenin kendilerine
doğru geldiğini düşündükleri için bir tiyatro dolusu insanın hayatlarını
kurtarmak için kaçmasına sebep olan Lumière Brothers filmi.
Bu aracın erken evrelerine benzer şekilde
sanal gerçeklikte de gözlüğü geçip
hikâye anlatımına geçmemiz gerek.
Bu aracın tercih ettiği
hikâye anlatım şeklini sinema filmi formunda
anlamak onlarca yıl aldı.
Bugün sanal gerçeklikte yazılı dilden çok
gramer öğreniyoruz.
Geçen sene sanal gerçeklik şirketimiz Vrse ile 15 film yaptık
ve birkaç şey öğrendik.
Hislerinize, duygularınıza ve hatta vücudunuza eşsiz,
doğrudan bir yol olduğunu bulduk.
O zaman size bir şeyler göstereyim.
Bu gösterimin amacı olarak
görebileceğiniz her yönü alarak,
bu devasa dikdörtgene genişleteceğiz.
Tamam, işte burada.
Öncelikle, sanal gerçeklikte kamera hareketi hassastır.
Yanlış yapılırsa sizi rahatsız edebilir.
Ancak düz bir çizgide sabit hızda kamerayı hareket ettirseniz,
bundan kurtulabileceğinizi bulduk.
Film okulundaki ilk gün
kuralları yıkmadan önce her kuralı öğrenmek
zorunda olduğumu söylediler.
Her kuralı öğrenmedik.
Çok azını öğrendik,
ama ne tür yaratıcı şeyler başarabileceğimizi
görmek için onları zaten bozmaya çalışıyorduk.
Buradaki çekimde yerden uzaklaşırken hız ekledim.
Bunu yaptım, çünkü yerden uzaklaşmanın verdiği
fiziksel hissi vermek istedim.
Sanal gerçeklikte bunu size verebilirim.
(Müzik)
Sürpriz değil, bu araçta da müzik çok önemli.
Ne hissetmemiz gerektiğiyle ilgili bize bir rehber.
New York Times'la yaptığımız bu projede Zach Richter
ve arkadaşımız JR'la
sizi helikoptere alıyoruz
ve Manhattan'ın 610 metre üstünde uçtuğunuz hâlde
korkmuyorsunuz.
JR'in karakteri için iftihar ediyorsunuz.
Müzik size rehberlik ediyor.
(Müzik)
Genel kanının aksine
sanal gerçeklikte kompozisyon bulunur,
ama dikdörtgen çerçevelerinizin olduğu
filmdekinden tamamen farklıdır.
Artık kompozisyon bilincinizin var olduğu yerdir
ve dünyanın etrafınızda nasıl döndüğüdür.
Vrse, Birleşmiş Milletler, Gabo Arora, ve İmraan İsmail ile
bir işbirliği olan "Zerafet Dalgası" filminde
sanal gerçekliğin değişen rolünü yakından da gördük.
Sanal gerçeklikte yakın çekim demek birine yakın çekim demek.
Karakteri genelde sevdiğiniz insanlar için
ayırdığınız bir alan olan kişisel alanınıza getirir.
Karaktere duygusal bir yakınlık hissedersiniz,
çünkü hissettiğiniz şey fiziksel yakınlıktır.
Sanal gerçekliği yönetmek dikdörtgeni yönetmek gibi değil.
Bu daha çok seyircinin dikkatinin koreografisi.
Dikkatinizi yönlendirmek için kullanabileceğimiz araçlardan birine
"uzamsal ses" adı verilir.
Önünüzde, solunuzda veya sağınızda, hatta arkanızda bile,
herhangi bir yere ses koyabilirim
ve başınızı çevirdiğinizde, ses ona göre dönecektir.
Bu yüzden bunu dikkatinizi görmek istediğim yere çekmek için kullanabilirim.
Bir daha omzunuzun arkasında şarkı söyleyen birini duyarsanız,
o Bono olabilir.
(Gülüşmeler)
Sanal gerçeklik bizi bir şeyin parçası gibi hissettirir.
İnsanlık tarihinin büyük bölümünde küçük aile üniteleri şeklinde yaşadık.
Mağaralarda başladık,
sonra klanlara ve kabilelere, sonra köylere ve kasabalara taşındık
ve şimdi hepimiz küresel vatandaşlarız.
Ama inanıyorum ki hâlâ bize yerel gelen şeyleri daha çok
önemsemek üzere donanmışız.
Sanal gerçeklikse her yere ve herkese yerellik hissi veriyor.
Bu yüzden empati makinesi olarak çalışır.
Filmimiz "Sidra Üzerinde Bulutlar" sizi bir Suriye mülteci kampına götürüyor
ve oradaki insanların hikâyelerini seyretmektense,
artık orada bizimle ilgili hikâye oluyor.
Fakat buradan nereye gideriz?
Garip olan şey daha önceki araçlarda
format çıktığında sabitlenmişti.
Film sıralanan dikdörtgenlerdi,
Muybridge ve atlarından günümüze,
format hiç değişmedi.
Ama sanal gerçeklik format olarak, araç olarak
henüz tamamlanmış değil.
Fiziki selüloit, kâğıt veya TV sinyalleri kullanmıyor.
Aslında dünyayı anlamlandırmak için kullandığımız şeyden yararlanıyor.
Kanvastaki boyalar gibi sezgilerinizi kullanıyoruz,
ama şimdi sadece iki tane.
Sonunda bütün insani hislerimizin kullanılıp kullanılmadığını göreceğiz
ve seçtiğimiz yoldaki hikâyemizde yaşamak için aracımız olacak.
Ona şimdi sanal gerçeklik diyoruz,
ama simule edilmiş gerçekleri geçince ne oluyor?
O zaman ona ne deriz?
Size sözel olarak bir rüyadan bahsetmek yerine,
o rüyanın içinde yaşamanıza izin versem?
Dünyadaki bazı gerçek yerleri sadece ziyaret ederek deneyimlemek yerine,
kara deliğin kenarında yerçekimsel dalgalarla sörf yapabilseniz
veya sıfırdan galaksiler yaratabilseniz
veya birbirinizle kelimeleri değil,
ham düşünceleri kullanarak iletişim kurabilseniz ne olurdu?
Bu artık sanal gerçeklik değil.
Dürüst söylemek gerekirse ona ne dendiğini bilmiyorum.
Ama umarım nereye doğru gittiğimizi görüyorsunuz.
Ama işte burada, deneysel olduğunu söylediğim bir araçtan bahsediyorum.
Haydi onu deneyimleyelim.
Ellerinizde umarım bir mukavva parçası tutuyorsunuz.
Haydi kanadını açalım.
Telefonu açmak için aç düğmesine basın.
Evde seyredenler için
bir kart koyarak şimdi sizlere telefonunuzda
kendinizin bu deneyimin nasıl yükleyeceğinizi ve onunla beraber
denemek için Google Cardboard (mukavva)'u nasıl edineceğinizi göstereceğim.
Çocukken mukavva kutularla oynadık
ve büyüyünce birine tekrar kafamızı geçirip
bir parça şimşek bulmamızı umuyorum.
Tarihteki en büyük
toplu sanal gerçeklik gösterimine katılmak üzeresiniz.
Geçen senenin klasik, eski zaman stilinde
aynı zamanda, hep birlikte
bir şeyler seyredeceğiz.
Umarım işe yarar.
Geriye sayım nasıl oluyor? Göremiyorum.
Seyirci: ...15, 14, 13, 12, 11, 10, 9,
8, 7, 6, 5, 4, 3, 2, 1
(Kuşlar ötüyor)
(Tren motoru)
Seyirci: (Çığlıklar)
(Video) JR: İzin verin size
New York Times Magazine'nin "New York'ta Yürümek"
adlı kapağını nasıl çektiğimi anlatayım.
Helikopterin dışına bağlanmıştım
ve çekim yapmak için mükemmel dik açım olmalıydı.
Tam yukarıdayken --
bilirsiniz, rüzgârla beraber birkaç kere tekrarlamak zorunda kaldık --
sonra çekim yapmaya devam ettim.
(Video): Kadın sesi: Sevgili Tanrı,
bizi şeytandan koru,
çünkü sen Tanrı'sın,
ışık.
Bize hayat veren sen, geri aldın.
Bitmesine izin ver.
Sevdiklerini kaybeden nicelerine lütfen huzur ver.
Tekrar yaşamamıza yardımcı ol.
(Müzik)
(Video) (Çocukların sesleri)
Çocuk sesi: Zaatari'de şimdi yetişkinlerden daha fazla çocuk var.
Bazen bizim sorumlular
olduğumuzu düşünüyorum.
Chris Milk: Nasıldı?
(Alkış)
Bu sizi ayakta alkışlatmanın ucuz bir yoluydu.
Hepinizi ayağa kaldırdım. En sonda alkışlayacağınızı biliyordum.
(Alkış)
Biraz önce deneyimlediğiniz şeyi dünyadaki herkesin deneyimlemesi
gerektiğini düşünüyorum.
Bu şekilde bunu bir teknoloji platformu olarak değil,
bir insanlık platformu olarak birlikte
şekillendirmeye başlayabiliriz.
Bu amaçla, geçen sene Kasım ayında
New York Times and Vrse "Mülteci" adında bir sanal gerçeklik projesi yaptı.
Her Pazar abonesine gazeteleriyle birlikte
bir milyon Google Cardboard gönderdi.
Ama o Pazar sabahı komik bir şey oldu.
Posta adresinde adı olan alıcılar
dışındaki bir sürü kişi onları aldı.
Bunları Instagram'da görmeye başladık.
Tanıdık geliyor mu?
Müzik çok uzun süre
bana ulaşılmaz gibi gelen şeyi
aramak için yol açtı.
Şimdi milyonlarca çocuk, çocukluklarında benimki
gibi geliştirici bir deneyime
sahip olmuş oldu.
Bence sadece bu
onu gölgede bırakıyor.
Görelim,
bu onları
nereye götürecek.
Teşekkürler.
(Alkış)