ویژگیهای ۵ دریاچه آمریکا چیست؟
اینها به عنوان دریاهای داخلی آمریکا شناخته میشوند.
پنج دریاچه بزرگ آمریکای شمالی
هیوران،
اونتاریو،
میشیگان،
ایری،
و سوپریر (بزرگترین)
اینها آنقدر پهناور هستند که بین هشت ایالت کشیده شدهاند
و دارای ۲۳ میلیون میلیارد لیتر آب هستند.
این مقدار برای پوشش دادن سطح زمین سراسر ایالات متحده به عمق
سه متر کافی است.
این مخازن وسیع آب شامل جنگل،
مرتع،
و محیطهای مرطوب است،
و منطقهای را تغذیه میکند که خانهی ۳.۵۰۰ گونه حیاتی است.
اما چگونه چنین پدیدهی بزرگ و منحصر بفرد زمینشناسی به وجود آمده؟
داستان از پایان آخرین عصر یخبندان نزدیک ۱۰.۰۰۰ سال قبل آغاز میشود،
زمانی که آب و هوا گرم میشد
و یخچالهای طبیعی که سطح زمین را پوشانده بودند آرام آرام عقب نشستند.
این برگههای یخی پهناور درههای متعددی را تراشیدند.
آن درهها با ذوب شدن یخها کمکم پر از آب شدند،
و بزرگترین پهنهی دریاچههای آب شیرین را به وجود آوردند.
در طی زمان، کانالهایی بین این درهها ایجاد شد،
و آب کم کم در جریان تغییرات حاکم قرار گرفت
که تا امروز ادامه دارد.
در واقع، امروز، پنج دریاچهی متصل به هم
۲۰٪ ذخیرهی آب شیرین سطح زمین را دارا هستند.
سفر این آب از مناطق دور در شمال دریاچهی سوپریر شروع میشود،
دریاچهای که عمیقترین، سردترین، و زلالترین این پنج دریاچه است،
و نصف کل آب را در خود دارد.
دریاچه سوپریر تا عمق ۴۰۶ متری پایین میرود،
و زیستبوم متنوع منحصر به فردی را میسازد که شامل ۸۰ گونه ماهیان میشود.
بخش معینی از آب به طور متوسط ۲۰۰ سال را در این دریاچه سپری میکند
و بعد به دریاچه میشیگان یا دریاچه هیرون میریزد.
این دو دریاچه که توسط تنگههای مکیناک به هم متصلاند در واقع یک دریاچه هستند.
در بخش غربی میشیگان،
سومین دریاچه بزرگ از نظر سطح قرار دارد.
آب به آرامی در ریخت همانند بنبست آن جریان پیدا میکند
و با بزرگترین خاکریزهای آب شیرین جهان مواجه میشود،
با خیلی از گونههای حیات وحش،
و مرجانهای فسیل شدهی منحصر به فرد.
در سمت شرق دریاچه هیرون است، که بیشترین ساحل را دارد.
به طور پراکنده جمعیتهایی دارد، اما بیشتر جنگل دارد،
شامل درختان سنگ بستهی ۷.۰۰۰ ساله.
پایین آنها، آب به سمت جنوب شرق به حرکت ادامه میدهد
از دریاچه هیرون به سمت دریاچه ایری.
دریاچه ایری گرمترین و کمعمقترین دریاچه بین این پنج تا است
و گونههای حیاتوحش زیادی را حمایت میکند، از جمله میلیونها پرندهی مهاجر.
سرانجام، این آب به آخرین ایستگاه خود میرسد با سقوط کردن بیش از
۵۰ متر در عمق عجیب آبشار نیاگارا
داخل دریاچه اونتاریو، کوچکترین دریاچه از نظر مقدار سطح.
از آنجا، مقداری از این آب پر سفر به رودخانهی سن.لورنس ریخته،
و در نهایت به اقیانوس اطلس میرسد.
علاوه بر این که یکی از عجایب طبیعت است،
پنج دریاچه بزرگِ همیشه در جریان، فواید بسیاری برای ما دارند.
آنها باعث تصفیهی طبیعی آب،
کنترل سیل،
و چرخش مواد مغذی میشوند.
با حرکت دادن آب در مسیری ۳.۲۰۰ کیلومتری،
این پنج دریاچه بزرگ، آب شرب ۴۰ میلیون نفر را نیز تأمین میکنند
و روزانه ۲۱۲ میلیارد لیتر آب برای مصارف صنعتی و کشاورزی
که در سواحل آن ایجاد شدهاند.
اما وابستگی ما به این پنج دریاچه، تأثیرات بدی هم در پی دارد.
مناطق پرحیات سواحل دریاچههای بزرگ از بین رفته و مدام پر جمعیتتر میشوند،
که آبهایی که زمانی بکر بودند را برای
مصارف صنعتی، شهری، و آلایندههای کشاورزی مصرف میکنند.
زیرا کمتر از ۱٪ از آبی که هر ساله این پنج دریاچه را ترک میکند،
آلایندههای چند ده ساله همچنان آب دریاچه را آلوده میکنند.
همچنین انسانها سهواً بیش از
۱۰۰ گونه حیاتی غیر بومی را به دریاچهها وارد کردهاند،
مانند صدفهای زبرا و کوگا و مارماهی دریایی
که بخش زیادی از جمعیت ماهیهای در خطر را از بین بردهاند.
در مقیاسی بزرگتر، تغییرات اقلیمی باعث گرم شدن آبها میشود،
در نتیجه سطح آب و توزیع حیات آبی کاهش پیدا میکند.
خوشبختانه، در سالهای اخیر، دولت شروع به شناختن ارزش بالای
این منابع طبیعی کرده است.
همکاری بین ایالات متحده و کانادا در جریان است تا از آلودگی بکاهند،
از حیات ساحلی حفاظت کنند،
و گسترش گونههای غیر بومی را متوقف سازند.
محافظت از چیزی به عظمت پنج دریاچه بزرگ آمریکا
نیازمند همکاری سازمانهای متعددی است،
اما این تلاشی جدی هست
تا بتوانیم از این دریای عجیب داخلی و همیشه در جریان حفاظت کنیم.