Vào năm 1816,
khi Châu Âu và Bắc Mỹ vừa trải qua
hàng loạt cuộc chiến tàn khốc
và bắt đầu công cuộc tái thiết chậm chạp,
thì thiên nhiên lại có những kế hoạch khác.
Sau 2 năm mùa vụ thất thu,
mùa xuân năm đó lại có mưa to và gió lạnh,
gây ngập các con sông và làm mất mùa
trải dài từ British Isles đến Thụy Sĩ.
Trong khi đó, tuyết với màu sắc kỳ lạ rơi tại Ý và Hungary,
rồi xảy ra nạn đói, khủng hoảng thực phẩm và các bệnh dịch.
New England thì bị bao trùm
bởi sương mù bất thường
và không tan đi
do mặt đất vẫn bị đóng băng
cho đến tận tháng 6.
Trong thời kỳ được gọi là "Năm không có mùa hè",
nhiều người nghĩ tận thế đã đến.
Nỗi lo sợ được phát họa trong bài thơ của Lord Bryon "Bóng Tối":
"Tôi có một giấc mơ nhưng không phải chỉ là mơ.
Mặt trời chói lòa bỗng tắt nắng,
và các ngôi sao không còn lang thang trong không gian vô tận,
chập chờn và vô định
và trái đất lạnh giá đung đưa và tối đen
trong bầu trời không ánh trăng;
buổi sáng đến rồi đi- và đến, mà không chút nắng
Họ không biết rằng
nguồn gốc sự bất hạnh của họ
đến từ sự kiện xảy ra một năm trước đó, ở cách họ hàng ngàn dặm.
Ngọn núi Tambora, phun trào năm 1815
trên đảo Sumbawa tại Indonesia,
được biết đến như một siêu núi lửa,
với khối lượng phun trào
gấp nhiều lần khối lượng phun từ núi lửa bình thường.
Khác với hình ảnh núi lửa phun trào thường được khắc họa
là đá bị nóng chảy tàn phá các vùng xung quanh,
hiểm họa lớn hơn gây ra bới
những gì thải ra bầu không khí.
Gió giúp phân tán tro từ núi lửa,
có thể bao trùm bầu trời trong nhiều ngày,
và khí độc, như lưu huỳnh điôxit,
phản ứng với tầng bình lưu,
ngăn cản bức xạ mặt trời
và làm lạnh luồng không khí bên dưới.
Mùa đông núi lửa,
kết hợp với những yếu tố khác như mưa axit
có thể ảnh hưởng nhiều châu lục,
phá vỡ những chu kỳ tự nhiên
và hủy diệt sự sống của thực vật mà các loài khác
phụ thuộc vào, bao gồm con người.
Thải ra gần 160 kilomét khối
đá, khí và tro,
sự phun trào của núi Tambora
được ghi nhận là lớn nhất trong lịch sử,
làm 90,000 người thiệt mạng.
Nhưng những trận phun trào trước đó còn chết chóc hơn.
Phun trào của núi Huaynaputina tại Peru năm 1600
có thể đã gây ra nạn đói tại Nga,
giết chết gần 2 triệu người,
và nhũng phun trào khác cũng được cho là nguyên nhân của các sự kiện,
như sự sụp đổ của triều đại nhà Hạ tại Trung Hoa,
sự biến mất của nền văn minh Minoan,
và thậm chí là sự chọn lọc về gen trong tiến hóa loài người
ngoại trừ một vài ngàn người sống sót,
hầu hết đều mất mạng 70,000 năm về trước.
Một trong những loại siêu núi lửa nguy hiểm nhất là
miệng núi lửa phun trào,
được hình thành do một ngọn núi lửa sụp đổ
sau khi xảy ra phun trào quá lớn
khi đó lòng mắcma trở nên trống rỗng
và không trụ đỡ được sức nặng của chính nó
Mặc dù phần núi lửa trên mặt đất đã nguội
phần dưới mặt đất vẫn tiếp tục hoạt động.
Và khi không có các nào thoát ra,
mắcma và khí núi lửa tiếp tục
tích tụ và lan rộng trong lòng đất,
gây nên áp lực lớn cho đến khi một trận phun trào khác lớn và dữ dội hơn
không thể tránh khỏi.
Và một trong những miệng núi lửa còn hoạt động
nằm ngay dưới công viên quốc gia Yellowstone.
Lần cuối cùng nó phun trào, 650,000 năm về trước,
nó bao trùm phần lớn Bắc Mỹ
trong gần 2 mét tro và đá.
Các nhà khoa học gần đây quan sát
những núi lửa đang hoạt động
và quá trình dự báo sự phun trào,
tiến hành di tản dân cư và chuyển hướng dòng dung nham
đã ngày càng tiến bộ qua thời gian.
Nhưng độ lớn và sự tác động toàn cầu
của một siêu núi lửa
làm cho rất nhiều người không thể chạy thoát.
May mắn là số liệu mới nhất cho thấy không có
dấu hiệu của sự phun trào nào như vậy trong vài nghìn năm tới.
Nhưng lý thuyết về ngày tận thế sẽ đến
bất ngờ và không thể tránh khỏi
gây ra bởi những sự kiện cách nửa vòng trái đất
vẫn còn mạnh mẽ và đáng sợ.
Không xa vời như chúng ta vẫn nghĩ.
"Những cơn gió bị khô héo trong bầu không khí ngột ngạc,
và những đám mây tan biến;
bóng tối bao trùm--
vũ trụ chính là đây."- Lord Byron