Bạn hít vào khoảng 17,000 lần 1 ngày.
Đó là một quá trình bạn hiếm khi nghĩ tới,
nhưng thật ra, bạn đang phải bỏ ra nỗ lực phối hợp rất lớn.
Các cơ quan nội tạng quan trọng,
ruột,
não,
xương,
phổi,
máu,
và trái tim
cùng làm việc để duy trì sự sống cho bạn
bằng cách đưa oxi tới các mô trong cơ thể bạn.
Hầu hết các tế bào đều cần oxi
bởi đó là một trong những thành phần chính của quá trình hô hấp,
Đó là quá trình tạo ra một phân tử gọi là ATP,
mà các tế bào dùng để khởi động các chức năng phi thường.
Nhưng đưa oxi đi khắp cơ thể là nhiệm vụ khó không tưởng.
Không khí đi vào tế bào bằng cách khuếch tán ra từ các vùng lân cận.
Và điều đó chỉ diễn ra hiệu quả ở những khoảng cách nhỏ hẹp.
Nên để oxi đến được với các tế bào trong cơ thể,
cần có một mạng lưới vận chuyển.
Đây là nhiệm vụ của 20 nghìn tỷ tế bào hồng cầu
Mỗi tế bào chứa 270 triệu phân tử gắn oxi của tế bào hồng cầu,
tạo cho máu có màu đỏ tươi.
Để tạo ra những tế bào này, cơ thể sử dụng các nguyên liệu sống
có được từ những thực phẩm ta ăn.
Vậy nên bằng cách nào đó, bạn có thể nói rằng hành trình của oxi đi khắp cơ thể
thực ra bắt đầu ở ruột.
Tại đây, tiêu hóa cơ học và hóa học diễn ra một cách kì diệu
thức ăn được nghiền ra thành những thành tố nhỏ nhất,
như là sắt, những khối căn bản của hồng cầu.
Sắt di chuyển trong hệ tuần hòan
tới các mô tạo huyết của cơ thể.
Mô này là nơi tạo ra hồng cầu
và có thể tìm thấy trong hốc tủy xương của chúng ta.
Thận điều tiết mức độ nhiều ít của các tế bào máu
qua việc giải phóng erythropotietin,
một hooc-môn kích thích tủy xương phát triển
Cơ thể chúng ta xáo trộn 2.5 triệu tế bào máu mỗi giây,
con số này bằng với tổng số dân Paris,
để oxi chuyển đến phổi có nhiều thời gian vận chuyển
Nhưng trước khi oxi có thể đến được phổi,
não cũng cần can thiệp vào.
Não bắt đầu hô hấp
bằng cách gửi đi thông điệp qua hệ thống dây thần kinh,
tới cơ hoành và cơ liên sườn.
Việc này làm chúng co lại,
vì thế làm tăng khoảng trống bên trong lồng ngực,
khiến cho phổi nở ra.
Khoảng trống đó làm phổi bạn mang áp lực âm
hút không khí từ ngoài vào.
Tưởng tượng phổi bạn là hai quả bong bóng lớn,
nhưng chúng thực sự phức tạp hơn thế nhiều
Đây là lý do tại sao.
Các tế bào máu trong mạch máu ở phổi bạn
chỉ có thể nhận những phân tử oxi rất gần chúng.
Nếu phổi chúng ta có hình dạng như bóng bay,
không khí không tiếp xúc trực tiếp với bề mặt bên trong của quả bóng
không thể khuếch tán qua được.
May mắn thay, kết cấu phổi của chúng ta đảm bảo oxi bị lãng phí là rất ít.
Phần bên trong phổi được chia ra thành hàng trăm triệu
các khối hình như bóng bay thu nhỏ gọi là các phế nang
có thể ngay lập tức làm tăng bề mặt tiếp xúc
tới khoảng 100 mét vuông.
Các bức tường phế nang được cấu thành từ những tế bào cực kì mảnh
được bao quanh bởi các mao mạch.
Tường phế nang và mao mạch sẽ cùng nhau tạo ra hai màng tế bào dày
đưa máu và oxi vào đủ gần để khuếch tán.
Những tế bào giàu oxi này sau đó sẽ được đưa từ phổi
qua hệ tuần hoàn
một tập hợp các mao mạch có khả năng chạm tới tất cả tế bào trong cơ thể.
Nếu chúng ta trải thẳng hệ thống này ra từ đầu tới cuối,
các mạch máu sẽ cuốn vòng quanh trái đất được vài vòng.
Đẩy hồng cầu qua mạng lưới rộng lớn này
cần một lực đẩy khá mạnh,
và đó là lúc trái tim bạn làm việc.
Trái tim con người đập trung bình khoảng 100,000 lần 1 ngày,
và đó chính là nhà máy điện mà cuối cùng sẽ đẩy oxi đến nơi nó cần đến,
hoàn thiện nỗ lực của cả hệ thống trong cơ thể
Hãy nghĩ xem - cả hệ thống phức tạp này được xây dựng quanh sự vận chuyển
những phân tử oxi nhỏ xíu.
Nếu có một chức năng bị lỗi, cả cơ thể chúng ta sẽ bị lỗi.
Hít vào
Ruột, não, xương, phổi, máu và trái tim bạn
đang tiếp tục những phối hợp kì diệu cho sự sống của bạn
Thở ra.