Sizlerle, beni çok şaşırtan, şirketleri çok başarılı yapan ve
şirketlerin başlangıç başarılarını
etkileyen faktörleri
paylaşmaktan heyecan duyuyorum.
-Startup-Genç şirketlerin, dünyayı daha iyi bir yer haline getirecek
en büyük oluşumlardan biri olduğuna inanıyorum.
Hisse teşvik hakları olan bir grup insanı alıp
genç şirketlerin içine yerleştirirseniz,
daha önce görülmemiş bir insan gücüne sahip olursunuz.
Onların inanılmaz şeyler başarmasını sağlarsınız.
Ancak genç şirketler bu kadar mükemmel ise
neden bir çoğu başarısız oluyor?
Benim bulmak istediğim bu.
Onların başarısını gerçekten ne etkiliyor ?
Bunu bulmak istiyorum.
Yıllardır gördüğüm şirketlerden kaynaklanan
iç güdülerimden ve yanlış algılarımdan kaçınarak
sistematik davranmak istiyorum.
Bunu bilmek istiyorum
çünkü 12 yaşından beri iş kuruyorum;
ortaokuldayken otobüs durağında şeker satma işine,
lisede güneş enerjisi sistemi yapımı,
üniversitedeyken de hoparlör işine girişmiştim.
Üniversiteden mezun olunca, Yazılım şirketine başladım.
Ve 20 yıl önce Idealab'ı kurdum,
son 20 yılda, 100den fazla şirket kurduk.
Bir çok başarı ve büyük başarısızlıkla birlikte.
Bu başarısızlıklardan çok şey öğrendik.
Bu yüzden nelerin bir çok şirketi
başarıya ve ya başarısızlığa götürdüğüne dikkat etmeye çalıştım.
Dikkat ettiğim 5 şey vardı
İlk olarak, fikir.
Fikrin herşey olduğunu düşünürdüm.
Şirketime Idealab (fikir laboratuvarı) adını vermemden anlayabilirsiniz.
İlk fikir gelince "aha" dediğiniz ana tapıyorum.
Ancak zamanla;
takım, yürütme ve uyum yeteneğinin
fikirden çok daha önemli olabileceğini kavradım.
Mike Tyson'dan TED de alıntı yapacağımı hiç düşünmezdim,
Zamanında demiş ki:
"Herkesin bir planı vardır ta ki suratına yumruğu yiyene kadar."(Kahkahalar)
İş sektörü için çok doğru bir tanım.
Takım çalışması, daha çok müşteriden yumruk yemeye
uyum sağlama yeteneği ile ilgilidir.
Müşteri gerçek gerçekliktir.
Ve bu yüzden takımın belki de en önemli şey
olduğunu düşünmeye başladım.
Daha sonra iş modeline baktım.
Şirketler müşteri geliri üretme konusunda net bir yola sahip mi?
Bu konu başarıyı en çok neyin etkilediği konusundaki
düşüncemi en üst noktaya yükseltiyordu.
Daha sonra, finansman sağlama konusuna baktım
Bazen şirketler yüksek oranda fon bulabiliyorlar.
Belki de en önemli şey buydu...
Ve tabi ki zamanlama.
Belki çok erkendi,dünya bu fikre hazır değildi.
Erkense önceden dünyayı bunun için eğitmeniz gerekir.
Tam zamanı mı?
Ya da çok mu geç; çoktan bir sürü rakibiniz mi var?
Birçok şirketi, bu 5 faktör açısından
dikkatlice incelemeye çalıştım.
100 tane Idealab şirketlerine ve
100 tane Idealab olmayanına baktım.
bununla ilgili bilimsel bir veri elde etmek için.
İlk olarak Idealab şirketlerinde,
ilk beşi--
Citysearch, CarsDirect, GoTo, NetZero, Tickets.com--
hepsi milyon dolarlık başarı elde etti.
Sondan beş şirket ise
--Z.com, Insider Pages, MyLife, Desktop Factory, Peoplelink --
büyük umutlar bağladığımız ama başarısız olanlardı.
Tüm bu şirketleri özelliklerine göre
puanlayarak karşılaştırdım.
Idealab şirketi olmayıp çılgın başarılar yakalamış olanlara baktım
Airbnb, Instagram, Uber, Youtube ve LinkedIn gibi.
Başarısız olanlara da;
Webvan, Kozmo, Pets.com
Flooz and Friendster.
Sondaki şirketler aşırı derecede fona sahipti,
bazı durumlarda iş modelleri bile vardı.
ancak başarısız olmuşlardı.
Gerçekten hangi faktörlerin şirketleri
başarı ve başarısızlığa sürüklediğini bulmaya çalıştım,
ve sonuç beni gerçekten şaşırttı.
Birinci sebep zamanlamaydı.
Zaman, başarı ve başarısızlık arasında
yüzde 42 fark yaratıyordu.
Takım ve yönetim ikinci sırada geliyordu,
ve fikir,
farklılık ve özgünlük,
üçüncü sırada yer alıyordu.
Fikrin önemli olmayacağını
söylemek kesinlikle doğru değil
ancak en önemli şey olmaması da beni şaşırtmıştı..
Zamanlama doğru olunca daha da önemli oluyordu.
Son ikisi; iş planı ve fon bana mantıklı gelmişti aslında.
Bence iş modelini böylesine düşük yapmak mantıklıydı
çünkü iş modeli olmadan başlayıp
daha sonra müşteri talebine göre yenilerini ekleyebilirsiniz.
Finansman yaratmaya gelince,
az kaynakla başlayıp, ilgi çekmeye başlamışsan
özellikle bugünün dünyasında
yüksek kaynak elde etmek çok çok kolay.
Her biriyle ilgili birkaç örnek vereyim size:
Herkesin bildiği, büyük başarı Airbnb'yi ele alalım
Bu şirket birçok akıllı yatırımcıyı geçti.
çünkü insanlar sandı ki;
"Kimse gidip de evini bir yabancıya kiralamaz"
Tabiki insanlar bunun yanlış olduğunu kanıtladı.
İyi bir iş modeli, güzel fikir ve harika yönetimi bir yana,
başarılı olmasının sebeplerinden biri de
zamanlamaydı.
Şirket tam olarak insanların gerçekten paraya ihtiyacı olduğu
ekonomik durgunlukta ortaya çıktı.
Belki de bu yüzden insanlar, yabancıya
ev kiralamaktan çekinmediler.
Uber'de aynı şekilde,
Uber; inanılmaz şirket,
inanılmaz iş modeli
muhteşem yönetimli aynı zamanda.
Sürücülerin sisteme dahil olma ihtiyacı açısından
zamanlamaları harikaydı.
Sürücüler fazla para kazanmak istiyordu; bu çok önemli bir şey.
Erken başarılarımızdan biri,Citysearch, insanlar web sayfasına ihtiyaç duyduğunda çıktı.
1998'de TED de duyurduğumuz, GoTo.com
şirketler ticaret yapmak için uygun maliyetli bir yol ararken yaratıldı.
Fikrin çok iyi olduğunu düşünmüştük
ama belki de onu asıl önemli yapan zamanlamaydı.
Tabi ki bazı başarısızlıklar:
Z.com adında bir şirket kurmuştuk, bir online eğlence şirketiydi.
Çok heyecanlıydık
Yeterli parayı bulduk, harika bir iş modelimiz vardı,
bir Hollywood yeteneğiyle şirkete katılması için imza bile attık.
Ancak geniş bantlı İnternet erişimi 1999-2000'de çok düşüktü.
Videoyu online izlemek çok zordu,
tarayıcına kodlayıcı koyup bunları yapman gerekiyordu,
ve sonunda şirket 2003'te sektörden çekildi.
Ancak sadece iki yıl sonra,
Adobe Flashla kodlayıcı olayı çözülünce
geniş bantlı erişim Amerika da %50 yi geçti.
Youtube mükemmel zamanlamaydı.
Mükemmel fikir, ama inanılmaz zamanlama.
Doğrusu, Youtube başladığında bir iş modeli bile yoktu.
Tutup tutmayacağı bile belli değildi.
Gerçekten çok güzel zamanlamaydı.
Kısacası, şunu diyeceğim
yönetim tabi ki çok etkili.
Ama en çok fikir önem taşıyor.
Ama zamanlama daha çok önem taşıyabiliyor.
Zamanlamayı ölçmek için en iyi yol
müşteri gerçekten senin sunduğuna
hazır mı değil mi diye bakmak.
Ve gerçekten dürüst olmalı,
elde edeceğiniz sonuçlarla ilgili yadsıyıcı olmamalısınız.
Çünkü sevdiğiniz birşey varsa ve onu ileriye taşımak istiyorsanız,
zamanlama faktörü konusunda dürüst olmanız gerekiyor.
Daha önce de dediğim gibi;
Genç şirketler, dünyayı değiştirip daha güzel bir yer haline getirebilir.
Umarım bu fikirlerden bazıları
size başarı oranınızda az da olsa faydalı olur,
Bu yüzden dünyaya daha önce gelmemiş
mükemmel birşey getirsiniz.
Çok Teşekkürler, Çok mükemmel seyircilerdiniz.
(Alkışlar)