Là một người yêu thích ngành giải phẫu con người,
tôi rất hào hứng khi chúng ta tập trung nói về cơ thể của chúng ta.
Thông qua các hoạt động như y tế dự phòng,
trao quyền cho bệnh nhân
và tự giám sát bản thân,
cho đến những mối bận tâm hàng ngày
Tất cả chỉ để tạo ra
một kết nối lành mạnh giữa chúng ta và cơ thể chúng ta.
Dù tất cả những điều này đều chú trọng tới sức khỏe cơ thể,
nhưng kiến thức chung của cộng đồng về giải phẫu cơ thể vẫn còn thiếu.
Nhiều người không biết vị trí những cơ quan trọng yếu,
hay thậm chí là chức năng của chúng.
Đó là lý do môn giải phẫu người
là một môn học khó và mất nhiều thời gian.
Bao nhiêu người ở đây biết được điều đó qua giải phẫu học?
Ôi, tốt
phần lớn các bạn làm trong ngành y.
Như các bạn, tôi đã bỏ ra vô số thời gian để ghi nhớ hàng trăm cấu trúc.
Điều mà không sinh viên giải phẫu nào có thể làm mà không cần minh họa.
Vì rốt cuộc,
dù bạn có nhớ từng cấu trúc nhỏ hay không,
thì những minh họa y khoa vẫn khiến cho việc học giải phẫu trở nên hấp dẫn.
Khi nhìn vào những minh họa,
chúng ta thực sự đang xem một cuốn hướng dẫn về chính cơ thể mình
Nhưng điều gì xảy ra khi chúng ta học xong?
Những hình minh họa đẹp đẽ này đều bị đóng lại
trong những trang sách y khoa,
hay trên màn hình,
chỉ được tra cứu khi cần.
Và đối với mọi người,
minh họa y khoa chỉ có thể được nhìn thấy một cách thụ động
trên tường của phòng khám.
Từ thời kỳ đầu của y khoa hiện đại,
minh họa y khoa,
và giải phẫu học,
đã tồn tại chủ yếu trong lĩnh vực giáo dục y học.
Nhưng giờ đây có một việc hấp dẫn đang xảy ra
Các nghệ sĩ đang đem giải phẫu học ra khỏi thế giới y học
và có tham vọng đưa giải phẫu học đến với công chúng.
Trong 9 năm qua, tôi đã tập hợp và chia sẻ
xu thế về nghệ thuật giải phẫu này tới công chúng,
tất cả từ quan điểm của một họa sĩ minh họa y khoa của tôi
Trước khi tôi cho các bạn thấy các nghệ sĩ khai phá giải phẫu học như thế nào
thì cần phải hiểu tầm ảnh hưởng của hội họa tới giải phẫu học trong quá khứ
Giải phẫu học, tự bản thân nó là khoa học hình ảnh,
và những nhà giải phẫu học đầu tiên hiểu được điều này sống vào thời Phục Hưng.
Họ nhờ các họa sỹ
giúp quảng bá những khám phá của họ đến với đồng nghiệp ở nơi công cộng.
Việc làm này không chỉ để giảng dạy mà còn để giải trí,
và đã tạo ra một vài hình ảnh mô tả giải phẫu kỳ lạ nhất.
Giải phẫu bị mắc kẹt trong cuộc đối đầu giữa khoa học, nghệ thuật và văn hóa,
kéo dài hơn 500 năm.
Các nghệ sỹ đã vẽ các xác chết bị mổ xẻ như thể vẫn còn sống,
đứng trong những tư thế hài hước như kiểu múa thoát y về giải phẫu.
Bây giờ mà thấy những hình này trong sách giáo khoa thì sao nhỉ
Họ còn thể hiện những cái chết rất thảm,
như là bị lột da một cách đau đớn.
Những phần chi bị cắt lìa thường được mô tả trong các tranh tĩnh vật tả thực
Thậm chí một vài hình còn đưa vào những hình tượng văn hóa nổi tiếng.
Đây là Clara,
một con tê giác nổi tiếng, đến châu Âu vào giữa thập niên 1700
lúc đó được xem tê giác là 1 dịp hiếm hoi thú vị.
Cho cô tê giác này vào hình minh họa
cũng giống như cho người nổi tiếng vào quảng cáo ngày nay.
Việc tô màu
tạo ra chiều sâu và độ rõ nét hoàn toàn mới cho hình giải phẫu
làm cho hình ảnh trở nên vô cùng ấn tượng.
Vào đầu thế kỷ 20,
sự cân bằng hoàn hảo giữa khoa học và nghệ thuật cũng đã bị tác động
vời sự xuất hiện của những họa sỹ minh họa y khoa.
Họ đã tạo ra một hình ảnh phổ quát về giải phẫu học
trông không như người sống, cũng chẳng như người chết,
mà thoát ra khỏi những ảnh hưởng của văn hóa nghệ thuật.
Việc nhấn mạnh vào độ chính xác không kiểu cách này
hoàn toàn là vì lợi ích của giáo dục y học.
Và đây là những gì chúng ta học được ngày nay.
Nhưng tại sao minh họa y khoa,
cả quá khứ và hiện tại,
lại lôi cuối trí tưởng tượng của chúng ta?
Chúng ta bẩm sinh bị cuốn hút bởi vẻ đẹp của cơ thể con người.
Và minh họa y khoa thì vẫn là nghệ thuật
Không gì có thể tạo ra một cảm xúc
từ vui sướng cho tới hoàn toàn ghê tởm,
hơn cơ thể con người.
Và ngày nay,
những họa sĩ được trang bị cảm xúc đó,
đang đưa giải phẫu học ra khỏi thế giới y học,
tiếp thêm sức mạnh cho nó thông qua nghệ thuật theo những cách sáng tạo nhất.
Một ví dụ hoàn hảo là họa sĩ đương đại người Tây Ban Nha, Fernando Vicente.
Ông lấy tranh minh họa giải phẫu cơ thể nam giới ở thế kỷ 19
rồi phủ lên trên hình ảnh cơ thể phụ nữ gợi cảm.
Phụ nữ trong tranh của ông khiêu khích chúng ta nhìn sâu vào bên trong cơ thể họ.
từ đó tạo nên một hình ảnh tính nữ mạnh mẽ,
mà trước đây còn thiếu vắng trong lịch sử minh họa giải phẫu.
Tính mỹ thuật cũng được thể hiện trong việc chỉnh sửa và phục hồi cơ thể người.
Đây là hình X-quang của một phụ nữ bị gãy xương và trật mắt cá chân
khi trượt pa-tin.
Để cho thấy ảnh hưởng của chấn thương,
cô đã nhờ kiến trúc sư Federico Carbajal ở Montreal
thực hiện một tác phẩm tạo hình bằng dây về cái chân khốn khổ của mình.
Hãy nhìn mấy đinh vít đỏ tươi được phóng lớn ở trong tác phẩm.
Đây là những đinh vít phẫu thuật thật được dùng để tái định vị mắt cá của cô ấy.
Dụng cụ y khoa này đã được sử dụng lại trong nghệ thuật.
Mọi người thường hỏi tôi tại sao tôi chọn nghệ thuật này để triển lãm online
hoặc triển lãm tại phòng trưng bày.
Với tôi, đó là một sự cân bằng giữa kỹ thuật
và ý tưởng giúp mở rộng ranh giới của giải phẫu học
như một cách thức để hiểu bản thân.
đó là lý do tác phẩm này của Michael Reedy tác động tôi.
Những họa tiết đáng sợ thường được xếp cạnh những chi tiết hài hước.
Ví dụ, hãy nhìn khuôn mặt cô này.
Chú ý có những vết đỏ.
Michael thể hiện những tổn hại về da đầy ám ảnh
với những quái vật hoạt hình điên loạn
đang quậy phá, chọc tức ở hình nền
Bên phần hình phản chiếu,
ông vẽ hình ảnh giải phẫu toàn bộ cơ thể
và phủ lên đó những hạt lấp lánh,
khiến bức hình trông như kẹo vậy.
Bằng cách này,
Michael làm quan điểm phổ biến về giải phẫu
vốn rất gần gũi với bệnh tật và chết chóc trở nên nhẹ nhàng
Khái niệm tiếp theo có thể hơi vô nghĩa,
nhưng giải phẫu người không còn giới hạn ở con người nữa.
Hồi còn nhỏ,
bạn đã bao giờ ước đồ chơi của mình có sự sống chưa ?
Jason Freeny đã biến những ước mơ đó thành hiện thực
bằng những mổ xẻ đồ chơi đầy ma thuật.
(Cười)
Người ta có thể nghĩ rằng như này là không lành mạnh
đối với các nhân vật tuổi thơ hồn nhiên,
nhưng Jason nói về những mổ xẻ của mình như này:
Sợ hãi là điều tôi chưa bao giờ thấy ở một đứa trẻ trước tác phẩm của tôi.
Mà luôn là sự ngạc nhiên,
sửng sốt
và mong muốn được khám phá.
Nỗi sợ hãi hình ảnh giải phẫu và nội tạng là do tiếp thu từ người khác.
Tạo hình giải phẫu cũng mở rộng ra các lĩnh vực chính trị và xã hội.
Trong tác phẩm " Giải phẫu chiến tranh" của Noah Scaling,
chúng ta thấy một khẩu súng được cắt ra để lộ những cơ quan của người.
Nhưng nếu nhìn kỹ,
bạn sẽ nhận ra khẩu súng không có não.
Và nếu tiếp tục quan sát, bạn có thể sẽ thấy
Noah cố ý để trực tràng
ở họng súng.
Tiếp theo là họa sỹ mà tôi theo dõi nhiều năm nay,
xem anh khuấy động công chúng bằng giải phẩu.
Danny Quirk là một họa sỹ trẻ,
tác phẩm của anh thể hiện các chủ thể đang tự mổ xẻ mình.
Anh bẻ cong quy luật minh họa trong y khoa.
bằng việc đưa vào các vùng sáng tối tương phản mạnh.
Điều đó tạo ra hiệu ứng 3-D,
rất thuận lợi cho việc vẽ trực tiếp trên da người.
Danny khiến tác phẩm trông như thể da người thực sự đã bị lột ra.
Hiệu ứng này
trông cũng rất ngầu và giống với hình xăm,
dễ dàng đưa vào trong một hình minh họa y khoa.
Hiện Danny đang đi khắp thế giới,
dạy về giải phẫu cho công chúng qua các hình vẽ trên người,
đó là lý do mọi người thấy bị sốc khi biết
anh đã bị loại khỏi những chương trình minh họa y khoa.
Nhưng anh ấy vẫn ổn.
Có rất nhiều nghệ sĩ
đang tách giải phẫu học ra khỏi thế giới y khoa lẫn thế giới nghệ thuật
rồi đem ra đặt ngoài đường.
SHOK-1 ở Luân Đôn vẽ những biểu tượng X-quang khổng lồ về văn hóa đại chúng.
Các bức X-quang của anh thể hiện hình ảnh giải phẫu của văn hóa
và ngược lại, cách thức văn hóa trở thành một phần của giải phẫu.
Bạn sẽ ngưỡng mộ các tác phẩm của anh
vì vẽ các bức X-quang bằng tay thôi, chứ chưa nói tới dùng bình phun sơn
đã cực kỳ khó rồi.
Nhưng đây là một họa sĩ đường phố,
vô tình sở hữu bằng cấp về hóa học ứng dụng.
Nychos, một họa sỹ đường phố người Áo,
đã nâng thuật ngữ "vẽ bóc tách" lên một tầm cao mới,
đã vung vẩy hình nội tạng người và động vật lên các bức tường trên thế giới.
Chịu ảnh hưởng bởi truyện tranh và nhạc heavy metal,
Nychos đưa vào giải phẫu học một năng lượng đầy trẻ trung và lôi cuốn
làm tôi say đắm.
Các họa sĩ đường phố cho rằng nghệ thuật là của công chúng.
Và giải phẫu học đường phố lôi cuốn đến vậy
là vì nó được tách rời hoàn toàn khỏi thế giới y học.
Nó bắt bạn phải ngắm nhìn nó,
và phải đối diện với nhận thức của mình về giải phẫu học,
liệu bạn thấy nó đẹp,
thô tục,
bệnh tật,
hay đầy cảm hứng, giống như tôi.
Tất cả những phản ứng này nảy sinh
là do sự gần gũi của chúng ta
và thường là do sự thay đổi quan hệ với giải phẫu học.
Tất cả những họa sỹ mà tôi giới thiệu hôm nay
đều lấy minh họa y khoa để làm nghệ thuật
Nhưng với họ,
giải phẫu không chỉ là một thứ để học thuộc,
mà còn là nền tản để ta có thể hiểu rõ ý nghĩa của cơ thể người;
để mô tả nó theo cách chúng ta có thể liên tưởng,
cho dù là thông qua hoạt hình,
vẽ trên cơ thể
hay vẽ nghệ thuật đường phố.
Nghệ thuật vẽ giải phẫu có sức mạnh
để vượt xa khỏi những trang sách y học,
thổi bùng sự phấn khích của công chúng,
và tiếp thêm nhiệt huyết cho thế giới y khoa,
nhất là kết nối chính nội tâm của ta với cơ thể của ta thông qua nghệ thuật.
Cảm ơn.
(Vỗ tay)