İnsanlığın doğuşundan beri,
tahminen 100,8 milyar insan yaşadı ve öldü,
bu rakam her yıl dünya nüfusunun %0,8 oranında artıyor.
Bütün bu insanların cesetlerine öldükten sonra ne oluyor
ve zamanla dünyada mezarlıklar tükenecek mi?
Bir insanın kalbi atmayı kestiğinde
vücut çürümeye başlamadan önce çeşitli aşamalardan geçer.
Ölümden sonra dakikalar içinde
kan vücudun en alt kısımlarında toplanmaya başlar.
Genellikle 8 - 12 saat içinde
bu bölgelerin derisi "ölüm lekesi" ya da "post-mortem lekesi" ile kaplanır.
Ölüm anında vücuttaki kaslar "primer flasidite" denilen
bir durumla gevşese de
yaklaşık iki-altı saat sonra "ölüm katılığı" ile tekrar sertleşir.
Bu sertleşme kaslardan yayılır
ve hızı yaş, cinsiyet ve çevre koşullarına göre değişir.
Vücudun sıcaklığı da değişerek
genelde çevreye uyum sağlamak için düşer.
Sonra çürüme başlar
bu bakteri ve böceklerin vücudu parçalara bölme işlemidir.
Çürüme oranını birçok faktör etkiler.
Yine de çevrenin çürüme üzerindeki etkisiyle ilgili Casper'ın Yasası adında
temel bir kılavuz vardır.
Yasaya göre diğer tüm faktörler eşit olduğunda
havaya maruz kalan ceset suya gömülü olana göre iki kat,
toprağa gömülü olana göre ise sekiz kat daha hızlı çürür.
Toprağın asitliği de kemiklerin korunmasını büyük ölçüde etkiler.
pH değeri 5.3'ten düşük olan yüksek asitli topraklar
kemiği hızla çürütürken
nötr ya da pH değeri 7 ve üzeri olan bazik toprakta
bir iskelet yüzlerce yıl göreceli olarak iyi durumda kalabilir.
Tarih boyunca farklı kültürler cenaze törenine özgün yaklaşımlar geliştirdiler.
İlk Neanderthal'den başlayarak
ölüme törenler eşlik etmiştir,
cesedi konumlandırma, boyama ya da süsleme gibi.
Geleneksel Hristiyan cenazeleri bedeni kıyafetlerle süsler,
geleneksel İslam'da ise
beden törensel kumaşla kaplanır
ve yüzü Mekke'ye dönüktür.
Geleneksel Hindular bedeni yakarken
en eski tek tanrılı dinlerden birinin mensubu olan Mecusiler,
geleneksel olarak bedeni bir kulenin üstüne koyarak Güneş'e ve
leş yiyen kuşlara maruz bırakırlar.
Endüstriyel Devrim'den önce, cenazeler basit ve ucuzdu.
Bugün, uygun defin alanları yüksek nüfuslu bölgelerde tükenirken,
özel mezarlık satın almak pahalı olabiliyor ve
birçok insan basit bir cenaze törenini gerçekleştiremiyor.
Dünyada en yaygın ikinci defin şekli olan yakım (kremasyon) bile
yüksek bir maliyetle geliyor.
Tükenen defin alanı sorumuza dönersek,
sorun dünya üzerindeki toplam toprak ile ilgili değil
çünkü büyük nüfuslar şehirlere yığılmış durumdalar.
Dünyadaki birçok büyük şehir
yüzyıl içinde uygun mezarlık alanlarını tüketebilir.
Londra için bu daha da erken.
Bu 2035 yılında gerçekleşebilir.
Peki alan sorununa çözüm olacak geleneksel yöntem
alternatifleri bulunuyor mu?
Bazı ülkelerde, gökdelen mezarlıklar dikey definleri mümkün kılıyor.
Bazı seçenekler vücudun çevre ile ilişkisine odaklanıyor.
Örneğin, Promession cesedi dondurarak kurutup ufalayarak
su ve oksijenle karıştırılıp gübreye dönüşebilen
bir toz oluşturuyor.
Ayrıca özel malzeme kullanan yeşil cenazeler de bulunuyor,
biyo-çözünür tabutlar,
ağaç sürgün veren kül vazoları
ve mantar büyüten defin kıyafetleri gibi.
Sonsuz resifler bu anlayışı okyanusun dibine taşıyor,
kül ve çimento karışımı kullanarak deniz canlıları için yaşam ortamı kuruyor.
Ölüm insan hayatının kaçınılmaz bir parçası,
ancak ceset ve definlere yaklaşımımız gelişmeye devam ediyor.
Hepimiz ölmeye karşı farklı ruhsal,
dini ya da
pratik anlayışa sahip olabiliriz,
ancak sürekli artan mezarlık ihtiyacı
vücudumuzun hayatın son evresinden sonra
nereye gideceği konusunda bizi yaratıcılığa itebilir.