Երբ ես փոքր էի,
կարծում էի, որ իմ երկիրը ամենալավ երկիրն է աշխարհում:
Ես մեծացել եմ՝ երգելով «Նախանձելու բան չկա» երգը:
Ես շատ հպարտ էի դրանով:
Դպրոցում մենք բավականին ժամանակ էինք ծախսում
Կիմ Il Սունգի պատմությունը սերտելու վրա:,
բայց երբրէ շատ բան չենք իմացել դրսի աշխարհի մասին,
բացի նրանից, որ Ամերիկան, Հարավային Կորեան, Ճապոնիան թշնամիներ են:
Չնայած՝ ինձ միշտ հետաքրքրել է դրսի աշխարհը,
ես կարծում էի, որ ամբողջ կյանքս կանցկացնեմ Հյուսիսային Կորեայում,
մինչև որ ամեն ինչ հանկարծակի փոխվեց:
Յոթ տարեկանում առաջին անգամ տեսա հանրային կախաղան բարձրացնելը,
բայց կարծում էի, որ իմ կյանքը Հյուսիսային Կորեայում նորմալ էր:
Իմ ընտանիքն աղքատ չէր,
և ես երբևէ սով չէի զգացել:
Սակայն մի օր՝ 1995-ին, մայրս տուն բերեց մի նամակ
իր համաաշխատակցուհու քրոջից:
Նամակում գրված էր. «Երբ սա կարդաք, մեր ընտանիքի 5 անդամները
այլևս ողջ չեն լինի,
քանի որ մենք հաց չենք կերել վերջին 2 շաբաթների ընացքում:
Մենք միասին պառկած ենք հատակին,
և մեր օրգանիզմներն այնքան թույլ են, որ մենք պատրաստ ենք մահանալ»։
Ես ապշած էի:
Սա առաջին անգամն էր, որ լսում էի,
թե իմ երկրում մարդիկ տառապում են:
Շուտով, երբ անցնում էի գնացքի կայարանի մոտով,
ես մի ահավոր տեսարանի ականատես եղա,
որը չեմ կարողանում ջնջել հիշողությունիցս:
Մի կին անկենդան պառկած էր գետնին՝
մինչ իր գրկի հյուծված երեխան
անօգնական հայածքով նայում էր իր մոր դեմքին:
Բայց ոչ մեկը չէր օգնում նրանց, որովհետև զբաղված էին իրենց
և իրենց ընտանիքի հոգսերը հոգալով:
1990-ականներին Հյուսիսային Կորեայում սով սկսվեց:
Վերջին հաշվով, մեկ միլիոնից ավելի Հյուսիսային կորեացիներ
մահացան սովից, և շատերն էլ ողջ մնացին
խոտ, միջատներ և ծառի արմատներ ուտելու շնորհիվ:
Էլեկտրաէներգիայի անջատումներն ավելի ու ավելի հաճախակի դարձան,
և գիշերները ամեն ինչ բացարձակ մթության մեջ էր,
բացի Չինաստանի լույսերի ծովը,
որ ձգվում էր գետի երկայնքով և երևում էր մեր տնից:
Ինձ միշտ հետաքրքրել է, թե ինչու նրանք լույս ունեն, իսկ մենք՝ ոչ:
Արբանյակից արված լուսանկարում պատկերված է գիշերային Հյուսիսային Կորեան՝
իր հարևանների հետ համեմատությամբ:
Սա Ամրոք գետն է,
որը հանդիսանում է Չինաստանի և
Հյուսային Կորեայի սահմանի մի մասը:
Ինչպես երևում է, գետը տեղ-տեղ շատ ծանծան է,
ինչն էլ թույլ է տալիս Հյուսիսային կորեացիներին գաղտնի անցնել գետը:
Բայց շատերն են մահանում:
Երբեմն տեսնում էի, թե ինչպես է գետը դիակներ բերում:
Չեմ կարող շատ մանրամասներ բացահայտել այն մասին, թե ես ինչպես եմ լքել Հյուսիսային Կորեան,
սակայն կարող եմ ասել, որ սովի դժվարագույն տարիներին
ինձ ուղարկել էին Չինաստան՝ իմ հեռավոր ազգականների տուն:
Ես կարծում էի, որ
ընդամենը քիչ ժամանակով եմ բաժանվում իմ ընտանիքից:
Երբեք չէի կարող պատկերացնել, որ
14 տարի կպահանջվի, որպեսզի մենք կրկին միասին ապրենք:
Ինձ նման երիտասարդ աղջկա համար շատ դժվար էր ապրել Չինաստանում առանց ընտանիքի:
Պատկերացում չունեի, թե ինչպիսին պետք է լինի
կյանքը որպես Հյուսիսսային կորեացի փախստական,
բայց շուտով ես հասկացա, որ դա ոչ միայն չափազանց դժվար է,
այլև շատ վտանգավոր է,
քանի որ Չինաստանում Հյուսիսային կորեացի փախստականները
համարվում են էմիգրանտներ:
Այսպես, ես ապրում էի անընդհատ վախի մթնոլորտում,
որ իմ ինքնությունը կարող էր բացահայտվել,
և ինձ կհայրենադարձնեին անտանելի ճակատագրին՝
Հյուսիսային Կորեայում:
ՄԻ օր իմ ամենավատ մղձավանջը կատարվեց,
երբ ինձ բռնեց չինական ոստիկանությունը
և տարավ ոստիկանատուն հարցաքննման:
Ինչ-որ մեկը մեղադրել էր ինձ Հյուսիսային Կորեայից լինելու մեջ,
և ոստիկանությունը ստուգեց չինարենի իմ գիտելիքներն
ու ինձ անթիվ հարցեր տվեցին:
Ես այնքան վախեցած էի,
որ թվում էր՝ սիրտս հիմա կպայթի:
Եթե որևէ բան անբնական թվար, ինձ կարող էին բանտարկել
և հայրենադարձնեին:
Կարծում էի, որ կյանքս ավարտված է,
բայց կարողացա կառավարել էմոցիաներս
և պատասխանեց հարցերին:
Երբ նրանք վերջացրին հարցաքննել ինձ,
մի ոստիկանն ասաց մյուսին, -
«Սխալ զեկույց էր:
Նա հյուսիսկորեացի չէ»:
Եվ նրանք ինձ բաց թողեցին: Հրաշք էր:
Որոշ հյուսիսկորեացիներ ապաստարան են փնտրում
օտարերկրյա դեսպանատներում,
բայց շատերին կարող է բռնել չինական ոստիկանությունը
և հայրենադարձնել:
Այս աղջիկների բախտը բերել է:
Չնայաչ նրանց բռնել էին,
նրանց ի վերջո ազատ էին արձակել
միջազգային ճնշման տակ:
Այս հյուսիսկորեացիների բախտը չի բերել:
Ամեն տարի անթիվ հյուսիսկորեացիներ են բռնվում Չինաստանում
և հայրենադարձվում են Հյուսիսային Կորեա,
որտեղ նրանց կարող են տանջանքների ենթարկել, բանտարկել,
կամ հանրության աչքի առջև կախաղան բարձրացնել:
Չնայած նույնիսկ հաջողություն ունեցա դուրս գալ,
շատ այլ հյուսիսկորեացիների բախտն այդպես էլ չի բերել:
Ցավալի է, որ հյուսիսկորեացիները ստիպված են թաքցնել իրենց ինքնությունը
և այդքան դժվար պայքար մղել ողջ մնալու համար:
Նույնիսկ նոր լեզու սովորելուց և աշխատանք ստանալուց հետո,
իրենց ամբողջ աշխարհը կարող է մեկ վայրկյանում գլխիվայր շրջվել:
Ահա թե ինչու 10 տարի շարունակ իմ ինքնությունը թաքցնելուց հետո,
ես որոշեցի ռիսկի դիմել և գնալ Հյուսիսային Կորեա,
և նոր կյանք սկսեցի նորից:
Հարավային Կորեայում հիմնվելը ավելի
դժվար էր, քան ես պատկերացնում էի:
Անգլերենը շատ կարևոր էր Հարավային Կորեայում,
այսպիսով ես սկսեցի սովոր իմ երրորդ լեզուն:
Ես նաև գիտակցում էի, որ մեծ
տարբերություն կա Հյուսիսի ու Հարավի միջ:
Մենք բոլորս կորեացիներ ենք, բայց ներքուստ
մենք շատ տարբերվում ենք
67 տարվա բաժանման հետևանքով:
Ես նույնիսկ անցել եմ ինքնության բացահայտման ճգնաժամի միջով:
Ես հարավկորեացի՞ եմ, թե՞ հյուսիսկորեացի:
Ես որտեղի՞ց եմ սերում, ո՞վ եմ ես:
Հանկարծ հասկացա, որ չկա մի երկիր, որ
կարող եմ իմ սեփական երկիր կոչել:
Չնայած նույնիսկ հեշտ չէր հարմարվել Հարավային Կորեայի կյանքին,
ես պլան կազմեցի:
Սկսեցի պարապել բուհի ընդունելության քննության համար:
Երբ սկսել էի հարմարվել իմ նոր կյանքին,
սարսափելի հեռախոսազանգ ստացա:
Հյուսիսկորեական իշխանությունները
բացահայտել էին, որ ես գումար եմ ուղարկում իմ ընտանիքին,
և որպես պատիժ, իմ ընտանիքին
բռնի տեղափոխելու էին
գյուղական մի անմարդաբնակ վայր:
Նրանք պետք է շուտափույթ դուրս գային երկրից,
և ես սկսեցի պլանավորել, թե ինչպես օգնեմ նրանց փախչել:
Հյուսիսկորեացիները ստիպված են անհավանական երկար ճանապարհ անցնել՝
ազատություն ստանալու ճանապարհին:
Գրեթե անհնար է Հյուսիսային և Հարավային Կորեաների միջև
սահմանը հատել,
և այսպես, ճակատագրի հեգնանքով, ես հետ թռա դեպի Չինաստան
և ուղղվեցի դեպի Հյուսիսային Կորեայի սահման:
Քանի որ ընտանիքիս անդամները չինարեն չէին խոսում,
ստիպված էի առաջնորդել նրանց,
որևէ կերպ Չինաստանով պետք է տանեի նրանց 2000 մղոնից ավելի
և հետո դեպի Հարավարևելյան Ասիա:
Ճանապարհորդությունն ավտոբուսով տևեց մեկ շաբաթ,
և մեզ մի քանի անգամ գրեթե բռնեցին:
Մի անգամ մեր ավտոբուսը կանգնեցրեց
և ավտոբուս բարձրացավ չինացի ոստիկանը:
Նա վերցրեց բոլորի նույնականացման քարտերը
և սկսեց նրանց հարցեր տալ:
Քանի որ ընտանիքիս անդամները չինարեն չէին հասկանում,
մտածեցի, որ կբռնեն իմ ընտանիքի անդմաներին:
Երբ չինացի ոստիկանը մոտեցավ ընտանիքիս անդամներին,
Ես միանգամից կանգնեցի և ասեցի նրան, որ
այս մարդիկ խուլ ու համր են,
որ ես ուղեկցում եմ նրանց:
Նա կասկածելի նայեց ինձ,
բայց բարեբախտաբար հավատաց ինձ:
Մենք այդեպս ձևացրինք մինչև Լաոսի սահման,
բայց ես ստիպված էի ծախսել իմ ամբողջ գումարը
Լաոսում սահմանապահներին կաշառելու համար:
Բայց նույնիսկ կերբ մենք անցանք սահմանը,
իմ ընտանիքի անդամներին բռնեցին և բանտարկեցին
ապօրինի սահմանն անցնելու համար:
Կաշառքն ու տուգանքները մուծելուց հետո
իմ ընտանիքին բաց թողեցին մեկ շաբաթվա ընթացքում,
բայց շուտով իմ ընտանիքի անդամներին կրկին բռնեցին և բանտարկեցին
Լաոսի մայրաքաղաքում:
Սա իմ կըանքի վատագույն պահերից մեկն էր:
Ես ամեն ինչ արեցի իմ ընտանիքի ազատության համար,
և մենք այնքան մոտ էինք դրան,
սակայն իմ ընտանիքին բանտ նետեցին
հարավկորեական դեսպանատնից փոքր ինչ հեռու:
Ես մեկ գնում էի ներգաղթի գրասենյակ,
հետո ոստիկանություն՝
հուսահատված փորձելով դուրս բերել ընտանիքիս անդամներին,
սակայն ես բավականին գումար չունեի,
որպեսզի կրկին կաշառք տայի կամ տուգանքներ վճարեի:
Ես հույսս ամբողջովին կորցրել էի:
Այդ պահին լսեցի մի մարդու ձայն, ով հարցնում էր ինձ,-
«Ի՞նչ է պատահել»:
Ես զարմացել էի, որ միանգամայն անծանոթ
իրեն նեղություն էր պատճառել հարցնել:
Առանց բառարանի և իմ թերի անգլերենով
ես բացատրեցի իրավիճակը, և առանց վարանելու,
անծանոթը գնաց դեպի վճարման մեքենան
և վճարեց գումարի մյուս մասը, որպեսզի իմ ընտանիքի անդամներին և
երկու այլ հյուսիսկորեացիներին ազատեն բանտից:
Ես ամբողջ սրտով շնորհակալություն հայտնեցի նրան և հարցրեցի,-
«Ինչո՞ւ եք օգնում ինձ»:
«Ես Ձեզ չեմ օգնում,-ասաց նա
"Ես օգնում եմ հյուսիսկորեացի մարդկանց»:
Ես հասկացա, որ դա իմ կյանքում խորհրդանշական պահ էր:
Այդ անծանոթը խորհրդանշում էր նոր հույս ինձ և
հյուսիսկորեացի մարդկանց համար, երբ մենք այդքան ունեինք դրա կարիքը,
նա նաև ցուցաբերեց անծանոթներին և միջազգային հանրությանը
բնորոշ բարությունն ու աջակցությունը,
ինչպես նաև հույսի շողերը, որի կարիքը մենք՝ հյուսիսկորեացիներս ունենք:
Ի վերջո, մեր երկարատև ճանապարհորդությունից հետո
ես միացա ընտանիքիս անդամների հետ Հարավային Կորեայում,
բայց ազատություն ստանալը ճակատամարտի ընդամենը մի մասն է:
Շատ հյուսիսկորեացիներ բաժանված են իրենց ընտանիքներից և
երբ նրանք ժամանում են նոր երկիր,
նրանք նոր կյանք են սկսում շատ քիչ փողով, կամ ընդհանրապես փող չունենալով:
Այսպիսով, միջազգային հանրությունից մենք կարող ենք օգուտ քաղել
կրթության, անգլերենի ուսուցման,
աշխատանքի ուսուցման և այլնի հարցերում:
Մենք կարող ենք նաև կամուրջ լինել
Հյուսիսային Կորեայում գտնվող մարդկանց
և դրսի աշխարհի միջև,
քանի որ մեզանից շատերը կապ են պաշտպանում
իրենց ընտանիքի անդամների հետ, ովքեր դեռ ներոսում են,
և մենք տեղեկատվություն և գումար ենք ուղարկում,
որն էլ իր հերթին օգնում է, ոպեսզի Հյուսիսային Կորեան ներսից փոխվի:
Իմ բախտը շատ է վերել, ինձ շատ են օգնել և
ոգեշնչել են իմ կյանքում,
դրա համար էլ ես ուզում եմ օգնել հյուսիսկորեացիներին ձգտելու
ունենալ հնարավորություն բարգավաճել
միջազգային հանրության հետ մեկտեղ:
Վստահ եմ, որ դուք ավելի ու ավելի շատ
հյուսիսկորեացիների կտեսնեք, ովքեր հաջողության են հասել աշխարհում՝
ներառյալ TED-ի բեմը:
Շնորհակալություն:
Ծափահարություններ: