Genellikle Mark Twain'e atfedilen bir söz vardır:
"Gerçek ayakkabılarını giyene kadar
yalan dünyayı dolaşır."
Bu işin komik yanı.
Bunu Mark Twain'in söylediğine dair şüpheler var,
ancak bu, ironik bir biçimde konuya parmak basıyor.
Bugünse kim söylemiş olursa olsun bu sözün hiç olmadığı kadar doğruluk payı var.
Geçmiş yıllarda global erişimi olan bir çok medya organı
doğrudan bilgi toplayan kaynaklara sahip
birkaç önemli gazete ve ağlardan oluşuyordu.
Reuters ve Associated Press gibi
haber toplayan ya da dağıtan ajanslar nispeten günümüzle kıyaslanabilirdi.
Bugün bilginin yayılma hızı
döngüsel habercilik olarak bilinen bir olguya ideal zemin hazırladı.
Bu, A yayımcısı yanlış bir haber yayımladığında,
B yayımcısının onu tekrar haber yapması
ve sonra A yayımcısının B'yi bilginin kaynağı olarak göstermesidir.
Bu da bir çeşit döngüsel habercilik;
çeşitli yayınlar ilk başta verilen
aynı yanlış bilgiyi haber yaptığında
daha sonra bu diğer yazara birçok kaynak tarafından doğrulanmış bilgi olarak gelir.
Örneğin, 1998 yılında çocuklarda rutin aşılanmanın
otizme neden olacağını iddia eden sözde bilimsel bir bildirinin yayımlanması
ilk bildirinin bilim camiası tarafından
defalarca yalanlamasına rağmen
aşı karşıtı bir harekete sebep oldu.
Bile bile aşılanmayan çocuklar şimdilerde
Birleşik Devletler'de aslında kökü kazınmış
ölümcül bulaşıcı hastalıklara yakalanıyor.
Biraz daha vahim bir örnek ise,
gerçeğe benzeyen hicivsel yazılardaki mizahı
ajansların gerçek algılayabilmesi.
Örneğin, British Medical Journal gibi saygın bir dergideki
"Yeni Nesil Bilgisayar Oyunları Oynayan Yetişkinlerin Enerji Harcaması" başlıklı
mizahi bir yazı bilimsel yayınlarda 400'ün üzerinde referans olarak gösterilmiştir.
Ayrıca vikiler gibi kullanıcının oluşturduğu içerikli siteler
döngüsel haberciliğe yaygın olarak katkıda bulunurlar.
Daha çok yazarlar hızlı bilgi için bu gibi sayfalara güvenle eriştiği için,
bir wiki sayfasındaki doğrulanmamış bilgi yayımlanan bir makalede yer alabilir,
bu da çürütülmesini daha da zorlaştırarak
aynı viki bilgisine kaynak olarak gösterilebilir.
İletişim teknolojisindeki son gelişmeler
bilgi ve insan arasındaki engelleri
kaldırmaya sonsuz katkıda bulundu.
Ancak hızlı cevap alma hevesimiz
bilginin geçerliliğinden üstün gelebilir.
Bu etki tüm dünyaya milyarlarca insan tarafından yayılabiliyorsa,
çok daha çabuk tedbir almak uygundur.
Sansasyonel iletişim araçlarından kaçınmak,
güvenilmeyen bilgilerle ilgili eleştirileri araştırmak
ve bir bilginin orijinal kaynağının izini sürmek gerçeğin yola çıkmasına
zaman tanıyarak bir yalanı yavaşlatabilir.