(nhạc giới thiệu)
Xin chào, tôi là Paul Henne
và tôi là sinh viên triết học tại Đại học Duke.
Và trong video này, tôi sẽ thảo luận về tính hiệu lực,
một công cụ quan trọng cho đánh giá các suy luận diễn dịch
Bạn có thể đã nghe ai đó nói
"đó là một điểm hợp lý" hoặc
có lẽ trong một cuộc tranh luận bạn đã nghe một người bạn
nói điều gì đó như "đó là hợp lý, nhưng ..."
Trong những sử dụng hàng ngày của thuật ngữ này
"hợp lý" hoặc "tính hợp lệ",
mọi người thường dùng với ý nghĩa
"đó là một điểm tốt,"
hoặc "mệnh đề đó là đúng."
Nhưng tôi sẽ không nói,
trong video này, về những cách sử dụng đó.
Thay vào đó, tôi sẽ thảo luận về
khái niệm chuyên môn trong triết học về tính hợp lệ,
như trong "lập luận hợp lệ".
Bạn đã biết rằng một lập luận là một tập hợp các mệnh đề,
và một hoặc nhiều mệnh đề
được cung cấp để bổ trợ
cho một số mệnh đề khác.
Các mệnh đề bổ trợ
được gọi là "tiền đề"
và mệnh đề được bổ trợ
được gọi là "kết luận".
Tính hợp lệ, theo ý nghĩa mà tôi đang nói,
áp dụng cho các lập luận diễn dịch
Vì vậy, một lập luận là hợp lệ hoặc không hợp lệ.
Tính hợp lệ, không phải là tài sản của các mệnh đề
hoặc bất cứ thứ gì tương tự.
Vậy, chính xác thì lập luận hợp lý là gì?
Vâng, giả sử bạn thực hiện lập luận sau,
và ở đây tôi sẽ sử dụng "P" cho các "tiền đề"
và tôi sẽ sử dụng "C" để cho kết luận.
(P1): Tất cả mọi người đều có lương tâm.
(P2): Iris Murdoch là một con người.
(C): Vì vậy, Iris Murdoch có lương tâm.
Giả sử tôi nói rằng lập luận của bạn là hợp lệ.
Tôi có ý nói rằng lập luận của bạn là tốt?
Hay tôi có ý nói rằng kết luận của bạn,
hoặc tất cả các tiền đề và kết luận là đúng?
Trong khi nghe có vẻ như những gì tôi nói,
tính hợp lệ sẽ không có gì để làm với tính xác thực của kết luận
hoặc lập luận ở mức tốt chung chung.
Vì vậy, hãy xác định nó.
Lập luận là hợp lệ nếu và chỉ khi tính xác thực của các tiền đề
đảm bảo cho tính xác thực của kết luận.
Nghĩa là, tính hợp lệ là tài sản của các lập luận,
nếu các tiền đề của các lập luận là đúng,
thì kết luận phải đúng.
Vì vậy, nó không thể
khi một lập luận hợp lệ có tất cả các tiền đề đúng
trừ khi kết luận cũng phải đúng.
Khi một lập luận hợp lệ theo nghĩa này,
chúng tôi nói rằng tiền đề phải kéo theo kết luận.
Vì vậy, chúng ta hãy quay lại trong một giây.
Một lập luận bao gồm các mệnh đề có thể đúng hoặc sai,
như mệnh đề "hình vuông này màu cam. "
Lập luận không thể đúng hoặc sai.
Tuy nhiên, chúng có thể hợp lệ hoặc không hợp lệ,
Và, nếu một lập luận hợp lệ, thì nếu tiền đề của nó đúng,
thì kết luận của nó phải đúng.
Lưu ý, tôi không nói rằng một lập luận hợp lệ
có tiền đề đúng hoặc sai
hoặc có một kết luận đúng và sai.
Tôi đã nói có điều kiện.
Đó là, nếu lập luận là hợp lệ,
thì tính xác thực về kết luận của nó
phải theo sau tính xác thực về tiền đề của nó.
Ngược lại, nếu tính xác thực của các tiền đề đưa đến kết luận,
thì lập luận là hợp lý.
Bây giờ, tất cả điều này nghe rất trừu tượng,
vì vậy hãy quay lại một số ví dụ.
Hãy xem ví dụ trước.
Tôi đã nói rằng lập luận
về triết gia người Anh Iris Murdoch là hợp lệ.
Tôi có đúng không?
Vâng!
Nếu các tiền đề của lập luận là đúng,
thì kết luận phải đúng, trong trường hợp này.
Hãy nhớ rằng, không quan trọng
tiền đề của chúng ta là đúng hay sai.
Ví dụ, một lập luận
với tất cả các tiền đề sai.
(P1): Tất cả mọi người đều không có lương tâm.
Premise (2): Iris Murdoch là một con người.
Kết luận: Vì vậy, Iris Murdoch không có lương tâm.
Lập luận này cũng hợp lệ, cũng giống như lập luận đầu tiên.
Tính xác thực của tiền đề dẫn đến
tính xác thực của kết luận, phải không?
Nếu đó là trường hợp tất cả mọi người đều không có lương tâm,
và trường hợp IrisMurdoch là một trong những con người này,
thì nhất thiết phải là
Iris Murdoch không có lương tâm.
Hãy thử một ví dụ với các tiền đề
trong đó chúng ta không biết đâu là sự thật.
(P1): Tất cả người ngoài hành tinh đều nói tiếng Anh.
(P2): Splock là một người ngoài hành tinh.
Kết luận: Vì vậy, Splock nói được tiếng Anh.
Chúng ta không biết liệu có người ngoài hành tinh không,
hay họ có thể nó tất cả các thứ tiếng.
Chúng tôi không biết họ có nói tiếng Anh hay không.
Nó có thể là một trường hợp,
hoặc nó không thể là trường hợp đó.
Nhưng lập luận này, tuy nhiên, là hợp lệ.
Nếu tiền đề một và hai là đúng,
thì kết luận phải đúng.
Chúng tôi thậm chí sử dụng các thuật ngữ không xác định.
(P1): Tất cả các sliff là splat.
(P2): Sniff là một sliff.
Kết luận: Vì vậy, sniff là một splat.
Một lần nữa, mặc dù tính xác thực của tiền đề chưa xác định,
chúng ta vẫn có một lập luận hợp lệ.
Đây chỉ là một loại lập luận hợp lệ,
và bạn có thể tìm hiểu về những thứ khác
trong các video sắp tới.
Lưu ý đến việc
một lập luận không hợp lệ nghĩa là gì.
Tính xác thực về các tiền đề của lập luận
không đòi hỏi đến tính xác thực của kết luận.
Ví dụ:
(P1): Tất cả chó đều có lông. (P2): Claire có rất nhiều lông.
Kết luận: Vì vậy, Claire là một con chó.
Bây giờ, nó có thể là trường hợp rằng tất cả các tiền đề trong lập luận này
là đúng, nhưng kết luận vẫn sai.
Tính xác thực của kết luận này,
nói cách khác,
không đến từ các tiền đề, phải không?
Bởi vì mèo cũng có rất nhiều lông.
Vì vậy, đây là một lập luận không hợp lệ.
Bạn có thể tự hỏi tại sao vấn đề về tính xác thực
nếu tính xác thực của tiền đề không quan trọng.
Đây là một câu hỏi hay để hỏi, và nó xứng đáng là một cuộc thảo luận dài.
Nhưng câu trả lời ngắn gọn là tính xác thực đã được sử dụng
để xác định liệu một lập luận có tuân theo
quy tắc suy luận hợp lệ, định luật logic suy giải.
Chúng tôi đảm bảo rằng suy luận trong lập luận
là những suy luận tốt.
Tôi sẽ cho bạn một ví dụ cuối cùng,
và yêu cầu bạn xác định
tính hợp lệ hoặc hay không hợp lệ của nó.
(P1): Tất cả trái cây là một chiếc ghế. (P2): Hình vuông là một chiếc ghế.
Kết luận: Vì vậy, hình vuông là một loại trái cây.
Bạn nghĩ sao?