آیا هرگز دیدهاید الکتریسیته ساکن باعث جرقه شود؟
آن جرقه چیست؟
رعد وبرق چطور؟
شفق شمالی چیست؟
دم ستاره دنباله دار چه؟
تمام آنها و بسیاری دیگر
در حقیقت ۹۹/۹٪ جهان از پلاسما تشکیل شده است.
پلاسما یکی از حالتهای ماده است.
که با شکل متداول ماده تفاوت بسیار دارد.
برای مثال، یخ را در نظر بگیرید.
یخ جامدی که وقت ذوب شدن، به مایع تبدیل میشود،
اگر آن را حرارت دهیم تبخیر شده و گاز بدست میآید.
با ادامه گرم کردن بخار در دمای کافی
مولکولهای موجود در آب از هم جدا شده
و به شکل اتمهای آزاد هیدروژن و اکسیژن سرگردان شوند،
حالا اگر یک ذره دمای بیشتر بدهیم، فرایند یونیزه شدن آغاز گشته
و الکترونهای با بار منفی از اتمها خارج شده
و آنچه میماند یونهای مثبت میباشد.
این مخلوط بارهای آزاد مثبت و منفی که روی هم میلغزند پلاسما نامیده میشوند،
و در دماهای بالا و مناسب، هر گازی میتواند به پلاسما تبدیل شود .
این ذرات متحرک و باردار آزاد بسیار متفاوت از دیگر ذرات
در انواع متفاوت اشکال ماده عمل میکنند.
هر گاه دستگیره دری ، که جامد است، الکتریسیته ساکن داشته باشد،
دستگیره ظاهر یا عملکرد متفاوتی نخواهد داشت .
به استثنا قطب نما و دیگراشیا مغناطیسی،
بندرت شاهدیم که مواد به میدانهای مغناطیسی واکنش نشان دهند.
حالا اگر پلاسما را در مدار الکتریکی یا میدان مغناطیسی بگذارید،
شما عکس العمل متفاوتی بدست میآورید.
بخاطر این که پلاسما باردار است،
میدانهای الکتریکی آنها را تشدید میکند.
حوزه های مغناطیسی آنها را به مدارهای دورانی می برد.
و قتی که ذرات موجود در پلاسما با هم برخورد کنند،
یا سرعت آنها با الکتریسیته یا مغناطیس بیشتر شود،
نور تولید میگردد.
این همان نوری است که ما در پلاسما
که شبیه شفق شمالی است میبینیم.
پلاسما تنها پدیده زیبا و کیهانی نیست.
مکعب ساخته شده از گاز طبیعی که محصور برق ولتاژ قوی باشد را در نظر بگیرید.
میدان الکتریکی ایجاد شده
بعضی از الکترونها را به بیرون رانده و باعث افزایش سرعت آنها گردیده
و دیگر اتمها را یونیزه میکند.
ناخالصیهای موجود در مکعبهای کوچک گاز
باعث تحصیل و آزاد سازی میزان متنابهی انرژی
در شکل اشعه فرا بنفش میشود.
مواد شبنما که به هر مکعب کوچکی چسبیده،
با یک رنگ ویژه می درخشد
وقتی نور فرا بنفش با شدت مناسب به آن برسد.
حالا، با یک میلیون مکعبهای کوچک از این نوع یک مکعب مستطیل بسازید،
هرکدام به طور جداگانهای با ابزارهای پیچیده الکترونیکی کنترل شوند.
احتمال میرود اکنون در حال تماشای یکی از آنها باشید.
این تلویزیون پلاسما نامیده میشود.
پلاسماها کاربردهایی درامور بهداشتی دارند.
شیمیدانهای متخصص در پلاسما، پلاسماهای ویژهای میسازند
که میتواند موا د شیمیایی هدف را تخریب نماید یا تغییر دهد.
از قبیل کشتن ارگانیسمهای بیماریزای موجود در غذاها یا سطوح بیمارستانی.
پلاسماها ما را احاطه کردهاند،
هم در شکل نمایشی هم در قالب عملی.
و در آینده پلاسما متواند استفاده شود
برای خلاصی دائم از زباله در زبالهدانها،
برای زدودن کارامد سموم از آب و هوا،
و تهیه نامحدود و بالقوه
انرژی پاک و تجدیدپذیر.