Ichtiologia,
nauka o rybach.
Wydawałoby się, że to jedynie długie, nudne słowo,
lecz w rzeczywistości nauka ta jest ekscytująca,
bo jako jedyna "ologia"
zawiera w sobie "YOLO"
(Śmiech)
Każdy z was, jeśli tylko jest na czasie, wie, że YOLO to angielski skrótowiec od:
"Żyje się tylko raz".
I właśnie dlatego, że mam tylko jedno życie,
zamierzam spędzić je, robiąc to, o czym zawsze marzyłem:
patrząc na ukryte cuda świata i odkrywając nowe gatunki.
Mam taką możliwość.
W ostatnich latach skupiam się na nowych gatunkach jaskiniowych.
Okazuje się, że można znaleźć tam wiele nieodkrytych gatunków.
Trzeba tylko wiedzieć, gdzie patrzeć,
i być szczupłym.
(Śmiech)
Dzięki rybom jaskiniowym
można dowiedzieć się wiele o biologii i geologii,
a także o tym, jak kształtowały i przemieszczały się kontynenty.
Dowiaduję się tego, tkwiąc w małych otworach.
Dzięki swojej ślepocie, ryby dostarczają informacji o ewolucji wzroku.
Oczy ryb nie różnią się w gruncie rzeczy od naszych.
Wszystkie kręgowce mają podobny narząd wzroku,
a kiedy gatunek ryb przystosowuje się do ciemnego, zimnego środowiska jaskiń,
przez wiele pokoleń zatraca oczy oraz wzrok,
aż staje się całkowicie bezoki, jak ta ryba jaskiniowa.
Każdy gatunek ryb jaskiniowych rozwijał się w trochę inny sposób,
każdy opowiada niepowtarzalną historię geologiczną i biologiczną.
Właśnie dlatego odkrywanie nowych gatunków jest tak ekscytujące.
Oto nowy gatunek, który opisaliśmy, pochodzący z południowej Indiany.
Nazwaliśmy go Amblyopsis hoosieri.
(Śmiech)
Jego najbliższymi krewnymi są ryby jaskiniowe z Kentucky,
w systemie Jaskini Mamuciej.
Zaczęły się różnić, gdy rzeka Ohio rozdzieliła je
kilka milionów lat temu.
W tamtym czasie rozwinęły subtelne różnice
w architekturze genetycznej, będącej przyczyną ich ślepoty.
Receptor światła nazywany rodopsyną, jest kluczowy dla wzroku.
Występuje on u nas, tak samo jak u tych ryb,
jednak jeden z tych gatunków stracił wszystkie jego funkcje,
inny zaś je zachował.
Jest to piękny, naturalny eksperyment,
dzięki któremu możemy przyjrzeć się genom,
odpowiadającym za nasz zmysłu wzroku.
Geny ryb jaskiniowych
mogą nam także zdradzić wiele o odległych okresach geologicznych,
co widać świetnie w tym przypadku.
To nowo opisany przez nas gatunek z Madagaskaru,
który nazwaliśmy Typhleotris mararybe.
Po malagijsku oznacza to "wielka choroba",
bo pochorowaliśmy się, próbując znaleźć te ryby.
Wierzcie lub nie,
ale pływanie wśród uskoków pełnych martwych stworzeń
i jaskiń wypełnionych nietoperzą kupą
nie jest najmądrzejszym pomysłem na życie.
ale YOLO, żyje się tylko raz.
(Śmiech)
Uwielbiam ten gatunek pomimo tego, że próbował nas zabić,
a to dlatego, że najbliżsi krewni tej ryby z Madagaskaru
są oddaleni o 6 tysięcy kilometrów,
żyją w jaskiniach Australii.
Nie ma mowy, aby 7,5-centymetrowa, słodkowodna ryba jaskiniowa
przepłynęła przez Ocean Indyjski.
Porównując DNA obu gatunków odkryliśmy,
że zostały one rozdzielone ponad 100 milionów lat temu,
w okresie, gdy kontynenty południowe były ciągle złączone.
Te gatunki wcale się nie przemieszczały.
To kontynenty je przetransportowały.
Ryby te dostarczają nam dzięki swojemu DNA
precyzyjny model i miarę,
pozwalające datować odległe wydarzenia geologiczne.
Ten gatunek jest tak nowy,
że nie wolno mi nawet zdradzić jak się nazywa,
Ale mogę powiedzieć, że pochodzi z Meksyku,
i prawdopodobnie jest już wymarły.
Przyczyną jest prawdopodobnie budowa pobliskiej tamy,
która zniszczyła jedyny znany, zamieszkały przez niego system jaskiń.
Na niekorzyść tych ryb,
ich siedlisko w wodach gruntowych
jest naszym głównym źródłem wody pitnej.
Wciąż nie znamy najbliższych krewnych tego gatunku.
Nie wygląda na to, żeby występował on gdziekolwiek indziej w Meksyku.
Więc może na Kubie
albo Florydzie, a może w Indiach.
Tak czy siak, gatunek ten może powiedzieć nam coś nowego o geologii Karaibów
lub biologii tego, jak lepiej diagnozować
pewne typy ślepoty.
Mam nadzieję, że odnajdziemy te gatunki zanim i one wyginą.
Wiem, że spędzę swoje jedyne życie jako ichtiolog,
próbując odkryć i uratować
te proste, ślepe ryby jaskiniowe,
które mogą zdradzić nam tak wiele o geologii planety
i biologii tego, jak widzimy.
Dziękuję.
(Brawa)