Vou comezar por relatar un momento triste
2007. Hai cinco anos
á miña muller diagnosticáronlle cancro de mama.
Estadio IIB
[este non é un sitio agradable]
Agora, botando a vista atrás, dámonos conta de que o peor daquilo
non só foron as visitas ao hospital,
coas que a miña muller sufría moito, o que é comprensible.
Nin sequera o foi o duro golpe de saber que padecía cancro
con tan só 39 anos
e sen ningún antecedente na familia.
A parte máis angustiosa e atroz de toda esta experiencia
foi que tivemos que tomar decisión tras decisión, tras decisión.
Deixábannos elixir.
Deberíase realizar unha mastectomía? Ou debería ser unha tumorectomía?
Deberíase aplicar un tratamento máis agresivo
dado que se trataba dun estadio IIB?
Con tódolos efectos secundarios?
Ou debería aplicarse un tratamento menos agresivo?
Os médicos deixábano na nosa man.
Cabería preguntarse
por qué fan isto os médicos.
Unha resposta simplista sería
que o fan porque queren protexerse no ámbito legal.
Creo que iso é demasiado simplista.
Son médicos ben intencionados;
algúns mesmo chegaron a converterse en moi bos amigos.
Probablemente só seguían esa sabedoría
acumulada desde hai moito,
esa máxima que di que, á hora de tomar decisións,
sobre todo as importantes,
é mellor estar ao mando, ter o temón,
ter o control da situación.
Dende logo que tiñamos o control,
tomando tódalas decisións.
Déixenme dicirlles que, se algún de vostedes viviu isto,
foi a peor e máis tormentosa das experiencias.
Todo isto fíxome pensar.
Hai algunha validez no dito
de que cando se toman decisións
é mellor ter o control da situación,
ter o mando, ter o temón?
Ou hai situacións nas que é moito mellor
apartarse para un lado
e deixar que outros tomen as decisións por nós?
Por exemplo, un asesor financeiro en que confíen,
un médico de confianza, etc.
Xa que estudo o xeito de tomar decisións,
decidín levar a cabo novas investigacións
para dar coas respostas.
Hoxe vou compartir con vostedes un destes estudos.
Imaxinen que todos participan nel.
Vou dicirlles o que teñen que facer para participar:
teñen que tomar un té.
Estaranse preguntando o porqué, e saberano nuns intres.
Teñen que resolver unha serie de crebacabezas
que lles vou amosar en breve.
Cantos máis resolvan,
máis posibilidades teñen de gañar un premio.
Así que, por que deben tomar o té?
Por que? Ten moito sentido:
Se o pensan, para resolver os crebacabezas dun xeito eficaz,
as súas cabezas precisan estar simultaneamente en dous estados, non?
Precisan estar alerta,
para o que a cafeína é moi boa.
Pero ao mesmo tempo precisan estar tranquilos,
non nerviosos, senón calmados,
para o que a macela é moi boa.
Agora vén a proba entre diversos participantes:
o test AB, a proba AB.
Vounos distribuír aleatoriamente en dous grupos
Imaxinen unha liña imaxinaria por aquí
de modo que esta parte será o grupo A
e esta outra será o grupo B.
Agora a vostedes vou amosarlles estes dous tés
e preguntareilles cal deles prefiren.
Poden escoller o que queiran.
Poden decidir cal é o seu estado mental,
é dicir, elixir o té con cafeína
ou elixir a macela.
Así que terán o temón, o control,
poderán elixir o que prefiran.
A vostedes, amigos, ensinareilles estes dous tés,
pero vostedes non terán elección.
Vou darlles un deles,
e recorden que escollerei un destes dous
aleatoriamente para vostedes.
E sábeno.
Así que se o pensan, esta é unha situación extrema
porque no mundo real,
cando un deixa a alguén tomar decisións,
normalmente esa persoa é alguén da súa confianza,
un experto, etc.
Así que esta é unha situación extrema.
[Grupo A: Escolle o té] [Grupo B: Danllo]
Agora tomarán todos o té.
Imaxinen que o están a tomar,
esperaremos a que o rematen.
Deixaremos outros cinco minutos para que faga o efecto desexado.
Agora terán 30 minutos para resolver 15 crebacabezas.
Este é un exemplo dos que terán que facer.
Algún de vostedes quere probar?
Moza: 'Púlpito' Baba Shiv: Guau! Ben.
Iso estivo ben.
O que fariamos con vostede, que deu a resposta
como partícipe do estudo,
sería calibrar o nivel de dificultade
dos crebacabezas con relación á súa experiencia.
Porque queremos que os crebacabezas sexan difíciles.
Estes son complexos,
porque o primeiro que nos vén á cabeza é dicir 'tulipán'.
E logo hai que corrixirse, non?
Estes foron calibrados tendo en conta o seu nivel
porque o que queremos é que sexan difíciles.
Direilles por qué nuns intres.
Este é outro exemplo.
Alguén? Este é moito máis difícil.
Mozo: 'Embarcar' Baba: Si, guau! Ben
Si, este tamén é difícil.
Dirán kamber, logo maker, e todo iso,
E logo corrixiranse.
Así que agora teñen 30 minutos para resolver estes 15 crebacabezas.
Agora, o que nos preguntamos é, en termos de resultados,
que veñen dados polo número de crebacabezas resoltos,
é se os que tomaron a decisión do té acabarán resolvendo máis
porque son os que teñen o control,
ou se serán vostedes os que o fagan.
Sistematicamente, o que demostraremos con varios estudos
é que os que se deixaron levar,
aínda tendo en conta que o té se escollera ao azar,
resolverán máis crebacabezas ca os que o elixiron.
Tamén puidemos observar outra cousa
e é que vostedes, amigos, non só resolveron un número menor,
senón que lle puxeron menos intención, menor esforzo, foron menos persistentes...
Como o sabemos?
Temos dúas formas obxectivas de medida.
Unha é: Canto tempo de media se emprega intentando resolvelos?
Vostedes empregarán menos comparados con vostedes.
Outra é que vostedes teñen 30 minutos para resolvelos todos pero:
Empregan os 30 minutos ou paran antes de que se acabe o tempo?
Vostedes teñen máis probabilidades de abandonar antes de que acabe o tempo
en comparación con vostedes.
Así que están dando menos de si,
polo que o resultado é unha menor cantidade de enigmas resoltos.
Isto lévanos a pensar: Por que pasa isto?
E baixo que circunstancias, ou cando, se producirán estes patróns de resultados
nos que os que se deixan levar obteñen mellores datos
en comparación cos que non?
Todo está relacionado co enfrontamento ao que eu chamo o INCA,
que é o acrónimo para a natureza da retroalimentación que se obtén
unha vez que se toma unha decisión.
Así que se o pensan, neste estudo en concreto,
pero podería ser investindo na bolsa,
que é moi volátil,
ou nunha situación médica,
a retroalimentación aquí é inmediata.
Saben a repercusión, se resolven ou non os enigmas.
Por outra banda, é negativo.
Lembren que as cartas estaban na súa contra
no tocante á dificultade dos crebacabezas.
Isto mesmo pode ocorrer no campo da medicina.
Por exemplo, nas primeiras etapas do tratamento
as cousas van mal, antes de chegar a ir ben.
Pódelle ocorrer ao mercado de valores.
Un mercado volátil con resultados negativos tamén é inmediato.
E a retroalimentación nestes casos é concreta, inequívoca,
saben se resolveron os crebacabezas ou non.
Ademais, á parte do resultado inmediato, negativo e concreto,
teñen conciencia de control.
Eran responsables da súa decisión.
Así que que fan?
Céntranse na opción que non elixiron.
Pensan: Sabes? Debín escoller o outro té.
(Risas)
Isto fai que poñan en dúbida a súa decisión,
que non confíen nela,
nin no seu rendemento,
no rendemento en relación a resolver crebacabezas.
Por iso, esfórzanse menos na tarefa,
resolven menos enigmas
e obteñen peores resultados en comparación cos seus compañeiros.
E isto pode ocorrer no ámbito médico.
O paciente é o que decide, por exemplo.
Menos esforzo, o que significa manterse
menos en forma, menos activo como para acelerar o proceso de recuperación,
que é o que se recomenda normalmente.
Probablemente non o farían.
Polo tanto, ás veces, cando se enfrontan ao INCA,
cando o resultado vai ser inmediato, negativo, concreto
e teñen conciencia de control,
onde están mellor é a un lado, deixándose guiar por outra persoa.
Comecei cun momento triste.
Quero rematar cun máis alegre.
Pasaron xa cinco anos, algo máis de cinco anos,
e a boa nova, grazas a Deus, é que o cancro segue remitindo.
Así que todo acaba ben.
Unha cousa que non mencionei foi que dende o principio do seu tratamento,
a miña muller e mais eu decidimos deixarnos levar.
E iso marcou moito a diferenza
en termos da tranquilidade que nos fixo sentir.
Puidemos centrarnos na súa recuperación.
Deixamos que fosen os médicos os que tomasen as decisións
e cedémoslles o mando.
Grazas.
(Aplausos)