بۆچاوی مرۆڤ،جیهان له‌ شه‌ودا كه‌ قوماشێكی بێ شێوه‌ی خۆڵه‌مێشه‌.
له‌لایه‌كی دیكه‌وه‌،زۆر ئاژه‌ڵی تر،
جیهانێكی ده‌وڵه‌مه‌ندو هه‌مه‌جۆر به‌ ورده‌كاری،شێوه‌،و ڕه‌نگه‌كان.
ئه‌وه‌ چیه‌ ،مۆرانه‌ له‌ پیاو جیاده‌كاته‌وه‌؟
مۆرانه‌ وچه‌ندین ئاژه‌ڵی شه‌وانه‌ له‌ شه‌ودا ده‌بیندرێـت
چونكه‌ چاوه‌كانیان ده‌گونجێنن بۆ قه‌ره‌بوكردنه‌وه‌ی نه‌بوونی ڕوناكی.
هه‌موو چاوه‌كان،كه‌ شه‌وانه‌ بێـت یان نا،
پشت ده‌به‌ستێت به‌ وه‌رگری فۆتۆله‌ تۆڕی چاوبۆئه‌وه‌ی ته‌نه‌سوره‌كان بدۆزێته‌وه‌،
كه‌ ناسراوه‌ به‌ فۆتۆنه‌كان.
دواترپێشكه‌شكردنی زانیاری ده‌رباره‌ی ئه‌م فۆتۆنانه‌ بۆخانه‌كانی تر
له‌ تۆڕی چاو مێشكدا.
مێشك له‌ ڕێگه‌ی ئه‌و زانیاریه‌وه‌ ده‌لكێ و به‌كاری ده‌هێنێت بۆدروستكردنی وێنه‌
كه‌ له‌ ژینگه‌دا چاو هه‌ستی پێ ده‌كات.
ڕووناكی ڕووناكتر ده‌بێـت،تا زیاتر فۆتۆنه‌كان به‌رچاو بكه‌وێت.
له‌ ڕۆژێكی زۆر گه‌رمدا،
له‌سه‌روی 100 ملێۆن جار زیاتر فۆتۆن به‌رده‌ست بۆچاو
له‌ شه‌وێكی بێ مانگ وهه‌ور.
فۆتۆنه‌كان ته‌نها ژماره‌یه‌كی كه‌متر نین له‌ تاریكیدا،
به‌ڵام ئه‌وانیش له‌ چاویان داوه‌ به‌كه‌متر باوه‌ڕكردن.
ئه‌مه‌ به‌ واتای زانیارییه‌كان دێت كه‌ وه‌رگره‌كانی فۆتۆ كۆیان ده‌كه وه‌
به‌ كاتی خۆیی جیاوازی ده‌بێت،
وه‌ ك چۆنایه‌تی وێنه‌كه‌.
له‌ تاریكیدا،هه‌وڵ ده‌دات كه‌ بڵأوبونه‌وه‌ وێنه‌كه‌ به‌ هه‌ڕه‌مه‌كی
بۆچاوه‌كان قورسه‌ له‌ زۆربه‌ی ئاژه‌ڵة ڕۆژیه‌كان.
به‌ڵأم بۆبوونه‌وه‌ری شه‌وته‌نها مه‌سه‌له‌ی خۆگونجاندنه‌.
یه‌كێك له‌م خۆگونجاندنانه‌ قه‌باره‌یه‌.
تایته‌ره‌كه‌ ببه‌،كه‌ هه‌ریه‌كه‌یان به‌ گه‌وره‌ی مێشكن،
به‌ به‌راوردكردن گه‌وره‌ترین چاوی پێ ده‌دا بۆسه‌روی هه‌مووشیرده‌ره‌كان.
ئه‌گه‌رمرۆڤ هه‌مان ڕێژه‌ی مێشكی هه‌بێت بۆ چاو،چاوه‌كانمان به‌قه‌باره‌ی ترێ ده‌بێت.
هه‌رچه‌نده‌،پارچه‌ پارپه‌كان كه‌ گه‌وره‌ كراون،گه‌شه‌یان نه‌كردوه‌بۆكردنی كه‌ته‌ر
به‌ڵام بۆكۆكردنه‌وه‌ی ڕوناكی تائه‌و ڕاده‌یه‌ی كه‌ پێیان ده‌كرێت.
چاوی گه‌وره‌ ده‌توانێ كرانه‌وه‌ی گه‌وره‌تریان هه‌بێت،كه‌ پێ ده‌ڵێن قوتابی
و بوونی هاولێنسی گه‌وره‌تر،
ڕێگه‌ دان به‌ ڕووناكی زیاتربۆئه‌وه‌ی ته‌ركیزبكرێته‌ سه‌ر وه‌رگره‌كان.
له‌ كاتێكدا كه‌تاره‌كان دیمه‌نی نۆكه‌ڵیان له‌گه‌ڵ پیسیه‌ زۆرو گه‌وره‌كان سكان كرد،
پشیله‌كان چاوی بریقه‌دار به‌كارده‌هێنن بۆ ئه‌وه‌ی هه‌مان شت بكه‌ن.
چاوی پشیله‌كان دره‌وشاوه‌ی خۆیان له‌ شتێك وه‌رده‌گرن پێێ ده‌ڵێن شریتی لوسیدوم
كه‌ له‌ پشتی فۆتۆ وه‌رگره‌وه‌كانه‌وه‌یه‌.
ئه‌م پێكهاته‌یه‌ له‌ چینه‌كان دروست كراوه‌ له‌خانه‌كانی ئاوێنه‌ی وه‌ك كریستاڵ
كه‌ ڕوناكیه‌ هاتوه‌كان ده‌نێرن به‌ره‌و لای وه‌رگره‌كانی وێنه‌
وله‌ده‌ره‌وه‌ی چاو.
ئه‌مه‌ له‌ ئه‌نجامی دره‌وشاوه‌ی زۆر گه‌وره‌دا،
وهه‌روه‌ها هه‌لی دووه‌م ده‌داته‌ ئه‌و وێنه وه‌رگرانه‌ بۆدۆزینه‌وه‌ی فۆتۆنه‌كان.
له‌ڕاستیدائه‌م سیسته‌مه‌ ئیلهامی چاوه‌كانی پشیله‌ ده‌ستكرده‌كانن كه‌له‌سه‌رڕێگامانن.
له‌لایه‌كی تره‌وه‌ بۆقه‌كان به‌كارهێنراون بۆئه‌وه‌ی هێواش بكاته‌وه‌.
ده‌توانن وێنه‌ دروست بكه‌ن
ته‌نانه‌ت كاتێ ته‌نها یه‌ك فۆتۆله‌هه‌ر وه‌رگرێكی فۆتۆله‌ چركه‌یه‌كدا.
به‌ فۆتۆوه‌رگره‌كان ئه‌مه‌ ده‌كه‌ن.
كه‌زیاتر له‌ 25 جارهێواشتره‌ له‌ مرؤڤ.
ئه‌مه‌ مانای ئه‌وه‌یه‌ كه‌تۆد ده‌توانێت فۆتۆنه‌كان كۆبكاته‌وه‌ له‌ ماوه‌ی چارچركه‌
ڕێگه‌یان پێ ده‌دات كه‌ زیاتر كۆبكه‌نه‌وه‌ له‌چاوچاوه‌كانمان.
له‌هه‌رماوه‌یه‌كی بیندراودا.
لای خواره‌وه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ئه‌مه‌ ده‌بێته هۆی كه‌زۆر به‌ هێواشی كاردانه‌وه‌یان هه‌بی
چونكه‌ ئه‌وان ته‌نها وه‌ریان ده‌گرته‌وه‌ هه‌رچارچركه‌ جاری وێنه‌ی نوێكراوه‌.
خۆشبه‌ختانه‌،ئه‌وان ڕاهاتون بۆ به‌ ئامانج كردنی نێجیره‌ ته‌مبه‌ڵه‌كان.
له‌هه‌مان كاتدا،شه‌ویش به‌ مێرووه‌كان گیزه‌ ده‌كات،
وه‌ك هاوك مۆثس،
كه‌ده‌توانێت گوڵه‌كانی دڵخوازیان ببینێت له ڕه‌نگدا،ته‌نانه‌ت له‌ شه‌وێكی ئه‌ستێراویدا
ئه‌وان ئه‌مه‌ به‌ جوڵه‌یه‌كی سه‌رسوڕهێنه‌ر به‌ده‌ست ده‌هێنن-
له‌ ورده‌كاریه‌كاندا ڕزگارمان بێت له‌ بینیندا.
زانیاری له‌ دراوسێوه‌ وه‌رگری فۆتۆ له‌ مێشكیاندا كۆكراوه‌،
كه‌واته‌ وێنه‌ی گرتنی هه‌ر گروپێك به‌رزتره
به‌به‌راورد له‌گه‌ڵ وه‌رگره‌ تاكه‌كان.
له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا،گرووپكردنی وه‌رگره‌كانی فۆتۆ ورده‌كاری له‌وێنه‌كه‌ له‌ده‌ست ده‌دات،
وه‌ك ورده‌كاریه‌كی باش پێویستی به‌ تۆڕی باش هه‌یه‌ له‌ وه‌رگرانی فۆتۆ،
هه‌ر یه‌كیان بریسقه‌ فۆتۆنێك له‌ ژینگه‌ی ده‌وروبه‌ر وه‌رده‌گرن.
فێڵه‌كه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ هاوسه‌نگی پێویستیه‌كان بكات بۆ فۆتۆنه‌كان
تا وه‌كو گوڵه‌كانیان بدۆزنه‌وه‌.
ئه‌گه‌ر چاوه‌كان هێواش بن،زۆرگه‌وره‌ ده‌بن یان بریقه‌داریان به‌راز،
ئه‌و تێكه‌ڵه‌یه‌ له‌و گونجاندنه‌ بایۆلۆجیانه‌یه‌
ئه‌وه‌ش ئه‌و توانایه‌ به‌هێزه‌ به‌ ئاژه‌ڵانی شه‌وگه‌ڕ ده‌به‌خشێت.
بیهینه‌ پێش چاوت كه‌ شایه‌ت بوون چۆن بێت له‌ چاوی خۆیان
ئه‌وجیهانه‌ی كه‌به‌خه‌به‌ر دێت كاتێك خۆرداده‌به‌زێ.