A gdybym tak powiedział, że wszystkie choroby
jak przeziębienie, grypa, zapalenie gardła
pochodzą z wędrujących chmur trującej mgły?
Uznasz to za bzdurę i słusznie.
Jednak tak myśleli ludzie o przyczynach chorób przez kilka wieków.
Nazywali to teorią miazmatów.
Akceptował to każdy, łącznie ze światem lekarskim.
Ale roku 1840, podczas epidemii cholery w Londynie,
mała grupa naukowców nabrała wątpliwości.
Wczesne mikroskopy ujawniły istnienie maleńkich drobnoustrojów
i zasugerowano, że to właśnie one są przyczyną chorób,
stąd teoria drobnoustrojów.
Chociaż większość ludzi trzymała się utartych teorii
i silnie negowała teorię drobnoustrojów,
jej zwolennicy byli zdeterminowani, by dowieść pomyłkę
przez zbieranie przekonujących dowodów.
Przewodził im lekarz dr Snow.
Dr Snow zaobserwował, że pacjenci chorzy na cholerę
doświadczyli silnych wymiotów i biegunki,
symptomów związanych z jelitami, a nie z płucami.
To podsunęło mu, że choroba przenosi się przez jedzenie lub picie,
nie przez powietrze.
Po przeanalizowaniu poprzednich epidemii
utwierdził się w przekonaniu,
że cholera rozprzestrzenia się przez zakażone źródła wody.
Późnym latem 1854 roku,
gdy cholera nagle wybuchła w Soho,
dzielnicy Londynu blisko jego własnej,
dr Snow znalazł się na tropie.
Poprosił o spis zmarłych,
których już po tygodniu było 83.
Naniósł na mapę ich miejsce zamieszkania
i odkrył, że 73 z nich mieszkało blisko pompy na ulicy Broad.
Doktor Snow kategorycznie polecił zamknięcie pompy,
a ponieważ wiedział jak niepopularna była teoria drobnoustrojów,
powiedział, że cholerę spowodowała trucizna w wodzie,
nie drobnoustroje,
kiedy przedstawiał sprawę urzędnikom.
Nie byli przekonani,
ale zgodzili się zamknąć pompę jako dodatkowy środek zapobiegawczy.
Prawie natychmiast ilość infekcji spadła.
Zachęcony sukcesem,
doktor Snow był postanowił połączyć zakażoną pompę
z chorobą.
Dowiedział się o zmarłej na cholerę wdowie,
która mieszkała daleko od Soho,
ale codziennie posyłała służącego po wodę z pompy przy ulicy Broad,
bo lubiła jej smak.
Odkrył również przytułek
niedaleko ulicy Broad.
Z setek mieszkańców zaraziło się tylko kilku,
co doktor Snow połączył z faktem,
że przytułek miał prywatną studnię.
Wreszcie Snow słyszał o niemowlęciu,
które mogło być jedną z najwcześniejszych ofiar epidemii.
Dowiedział się, że brudne pieluszki
były wrzucane do szamba
obok publicznej pompy przy ulicy Broad.
Ponownie Dr. Snow zaprezentował sprawę
ale nawet wtedy urzędnicy odrzucili jego teorię,
nie chcąc przyznać, że w londyńskiej wodzie są ludzkie odchody
lub, że teoria miazmatów jest błędna,
choć krąży od setek lat.
Dopiero w 1884 roku wysiłki doktora Snowa
potwierdził doktor Robert Koch,
który wyodrębnił bakterię powodującą cholerę.
Koch opracował technikę hodowania czystych kultur
i przez serię eksperymentów
definitywnie udowodnił, że konkretne bakterie
bezpośrednio powodują chorobę.
Duży wkład do teorii drobnoustrojów
miał płodny naukowiec Ludwik Pasteur,
którego badania drobnoustrojów doprowadziły do pierwszych szczepionek.
Podważając przypuszczenia danymi z badaniami,
naukowcy zdyskredytowali starą teorię
i zapoczątkowali rewolucję bardzo korzystną dla publicznego zdrowia.
To rodzi pytanie:
jakie powszechne dziś przekonania naukowe
wydadzą się w przyszłości idiotyczne?
Każdy naukowiec powiedziałby,
że takie pytanie to świetny start.